سایت دانلود

یک سایت دیگر با وردپرس فارسی
مدیریت آموزشی

پروژه روشهای طراحی برنامه درسی – قسمت دوم

مثلاٌ می توان به دانش آموز گفت که چشمهایش را ببندد و چگونگی قطع جریان خون بر اثر انقباض عضلات را تجسم کند.

در برنامه های درسی علوم بهتر میتوان از تجسم سود برد چرا که اصول طبیعت را از طریق دیداری کردن آن می توان براحتی یاد داد. به مثال زیر توجه کنید:

مثال 3: تجسم: ارتباط سطح خارجی بدن با دما(زیست شناسی)

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه   کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان   کنید

تمرین را با یک جلسه تجسم شروع کنید. نخست به دانش آموزان بگویید که تصور کنند از دامنه کوهی بدون درخت عبور می کنند. لباس آنها برای گردش روزانه به اندازه کافی گرم است. اما آنها راه را گم می کنند و مجبورند شب را نیز در کوهستان بگذرانند. دما پایین می آید و به جانب صفر میل می کند. از دانش آموزان بخواهید که به شما بگویند در مورد دستها، پاها، صورت و همین طور در مورد امعاء و احشاء خود چه احساسی دارند. آنگاه به تجسم خود ادامه دهند، مثلاٌ تصور کنند که پناهگاهی پیدا کرده، در داخل آن تا برآمدن آفتاب باقی می مانند. به شما بگویند که آنجا چه می کنند؟ از آنها بخواهید فکر کنند که با بازوها، پاها و بدن خود چه می کنند. بعد از مدتی از آنها بخواهید که در مورد چگونگی احساسشان و آنچه انجام میدهند، بویژه در مورد چیزهایی که با آن خود را خواهند پوشاند، صحبت کنند.

در مرحله دوم پیشنهاد کنید که مجسم کنند در جای گرمی مستقر شده اند. در این روز هیچ بادی نمی وزد. گرچه به اندازه کافی سایه وجود دارد، آنجا هم هوا گرم و به طور کاملاً غیر متعارفی خشک است. چندین هفته است که بارانی نباریده است. مجدداً از آنها بخواهید که احساس خود را در آن لحظه شرح داده، بگویند در آن وضعیت و بویژه با اعضای بدن خود چه کارهایی انجام میدهند.

یک بار دیگر درباره آن چه انجام داده اند بحث کنید. سپس حالات بدن و وضعیتهای جسمی را به هنگام سرما و گرما با هم مقایسه کنید. شکلهایی از وضعیت بدن به هنگام گرما و سرما را بر روی تابلو رسم کنید و سپس بخشهای بیرونی بدن را که بر اثر نمایش یا اختفای آنها در برابر گرما و سما در ما بوجود می آید و اینکه چگونه بدن ما گرما را پس می دهد و یا آن را ذخیره می کند، بحث کنید.

از تجسم می توان در تعلیمات اجتماعی و معرفی فرهنگهای دیگر نیز استفاده کرد به نحوی که دانش آموز حس کند زندگی در آن فرهنگها را تجربه کرده است. به مثال زیر توجه کنید:

مثال 4: تجسم: روستاییان ایران و واکنش آنها در برابر تغییرات آب و هوا           (تعلیمات اجتماعی دوره ابتدایی)

  1. کودک زندگی در دامنه های سرد کوهستانی را مجسم می کند. برف و کولاک شدیدی منطقه را در خود پیچیده است. درون خانه ها مردم دور تنوری نشسته اند و گرم می شوند.

الف) کودک به استوانه ای فکر می کند که داخل زمین قرار داده شده و به سرعت با هیزم و تاپاله پر می شود.

ب) کودک این تجسم را ادامه می دهد و به کلبه ای گرم می اندیشد که افراد داخل آن براحی در کنار هم نشسته، مشغو گفتگو هستند.

ج) او مجسم می کند که افراد لباسهای کمی پوشیده اند و هیزمها کم کم به خاکستر تبدیل می شوند. درون خانه هوای قابل تحملی وجود دارد، در حالی که در بیرون خانه هوا بسیار سرد است.

  1. کودک تجسم خود را به صحنه ای از تابستان تغییر می دهد که در آن آفتابی گرم در بیرون در حال تابش است، روزنه ها و دریچه های کلبه باز شده، روی تنور تخته ای قرار داده شده است.

الف) کودک مجسم می کند که نسیم خنکی توسط جریان طبیعی هوا ایجاد شده است نسیم از بالای کلبه عبور می کند و از زاویه های مختلف وارد فضای کلبه می شود.

ب) در نهایت خانه سایه دار، خنک و آرامبخش شده، در حالی که بیرون کلبه هوا گرم است.

تجسم در درس انشاء(نوشتن خلاقانه) نیز از طریق تحریک الگوهای تفکر خلاق، موثر است. اطلاعا زیادی در دست است که از نقش تجسم در تحکیم و تقویت حافظه مربوط به مفاهیم اساسی و همچنین بسط دایره لغات حمایت می کند. معلم باید بتواند دانش آموزان را به تجسم نماد دیداری یک واقعیت هدایت کند یا آنها را قادر سازد تا واقعیات را با مداد جادویی در چشم ذهن خود بنگارند.

تکلیف عملی

تجسم نه تنها به عینی تر شدن یک مفهوم کمک می کند، بلکه از طریق کاهش میزان تپش قلب و تنفس برساز و کار بدن نیز تأثیر می گذارد. بنابراین استفاده از تجسم به دانش آموزان کمک می کند که آرامش خاطر داشته باشند. تجسم همین طور در خلاقیت و نگارش آثار مبتکرانه یا فعالیتهای هنری بسیار سودمند است. نکته مهم در استفاده از تجسم این است که دانش آموزان را به تجسم دیداری یک صحنه ویژه و به کارگیری بیش از پیش همه حسیها ( از قبیل بینایی، شنوایی، لامسه، حرکتی، بویایی و چشایی) رهنمون می شود. حال چگونه می تواندی فراگیر را پیش از شروع نوشتن اثری خلاقانه، به تجسم یک صحنه خیالی تشویق کنید.

نشانه دهی

نشانه دهی عبارت است از تأکید یا برجسته سازی اطلاعات مربوط به یک محرک پیچیده، خواه از طریق تأکید معلم روی واژه ها و خواه از طریق تغییر ظاهر محرکهای بصری. این عمل توجه دانش آموز را نسبت به عنصر اصلی یک تکلیف جلب می کند.

نشانه ها علاوه بر یاری کودک در یادآوری اطلاعات میتوانند میزان خطاهای فراگیر در اکتساب اطلاعات یا کاربرد مفهوم را کاهش دهند واین اطمینان را در معلم به وجود آورند که اصلیترین جنبه یک محرک پیچیده را مورد تأکید قرار داده اند. نشانه می تواند از کاربرد روشهای ذکر شده در فصل 2 یعنی مطابقه، شکل دهی محرک، حذف محرک یا سرمشق دهید و تشویقهای معلم، نتیجه گردد.

در اغلب موارد، متون برنامه های درسی منتشر شده ، از الگوی جوابهای آماده برای کمک به دانش آموزان در حصول پاسخ صحیح استفاده می کنند. به عنوان مثال، پاسخ مسئله اول در همان صفحه داده شده است. از معایب الگوسازی این است که الگوی پاسخ مربوط به اولین مسئله لزوماً به حل مسائل بعدی کمک نمی کندف چرا که عناصر اصلی مسائل بعدی در مساله اول مورد تاکید قرار نگرفته است. به عبارت دیگر، دانش آموز نمی تواند نشانه آموخته شده در یک مسئله را به مسائل دیگر تعمیم دهد، زیرا راههای رسیدن به پاسخ نشانه دهی نشده اند.

برنامه سواد آموزی لوباخ[1] راهی موثر برای استفاده از نشانه ها جهت تأکید بر عنصر اصلی یک تکلیف آموزشی را نشان می دهد. این برنامه سواد آموزی برای یاددهی چگونگی خواندن و استفاده از لغات برای بزرگسالان طراحی شده است. تصویر هر شیء که تلفظ حرف اول آن مشابه با تلفظ یکی از حروف الفباست، در بالای حرف مربوط قرار داده می شود. در اینجا از شکل دهی محرک استفاده می شود، زیرا شکل شی ء و حرف یکسان است. این نوع از نشانه های دیداری به این دلیل که تشخیص و تلفظ آنها برای فراگیران آسان است، به توسعه حافظه کمک می کند.

از نشانه دهی می توان به طور وسیع در برنامه ریزی درسی، بویژه برای تقویت حافظه جهت کسب مهارتهای اصلی استفاده کرد.  نشانه دهی همچنین برای حفظ اصطلاحات و نیز تمیز دو مفهوم نزدیک به هم می تواند موثر و مفید باشد. نشانه می تواند هم به شکل یک تصویر دیداری بر روی واژه مورد یادگیری قرار داده شود و هم می تواند به شکل واژه ای باشد که به حافظ و یاد آوری کمک می نماید. به عنوان مثال، درختان تیره مخروطیان اغلب با هم اشتباه گرفته می شوند. اما هر کدام از درختان ویژگیهای متفاوتی دارند که می توانند نشانه هایی باشند تا دانش آموزان نام درست آنها را به یاد آورند. میوه کاج ساحلی (ساقه) کوچکی بین هر کدام از لایه های تخم خود دارد. یاددهی همزمان لغت (ساقه)  و تجسم ساقه می تواند حافظه را تقویت کند. اصلیترین ویژگی یک نشانه تأکید بر عنصر اصلی و جلب دانش آموز به آن عنصر است.

حرکت نیز یک نشانه بسیار خوب است. آوزش بسیاری از زبانهای خارجی اکنون با آموزش افعال حرکتی شروع می شود و از دانش آموزان می خواهند تا حرکت مناسب با هر فعل را انجام دهند. این عمل به خاطر سپردن واژه های فوق را تسریع می کند.

فهم تحت اللفظی[2] و فهم تعمیمی[3]

فهم تحت اللفظی تکرار کلمات و یا اطلاعات ارائه شده است که در شروع یک زنجیره آموزشی مورد استفاده قرار می گیرد. فهم تعمیمی درک اطلاعات ارائه شده و کاربرد آنها به شیوه جدید است. این نوع فهم در آخر یک زنجیره آموزشی مورد استفاده قرار می گیرد.

زنجیره های آموزشی زمانی می توانند بهترین حالت را داشته باشند که شروع آنها با فهم تحت اللفظی و پایان آنها با فهم تعمیم باشد. این شیوه به ارائه یک زنجیره آموزشی که از ساده به پیچیده حرکت می کند، کمک می نماید، زیرا تکرار اطلاعات آسانتر از کاربرد آن به شیوه ای جدید است. مضافاً باید گفت که پیش از درونی شدن مطلبی لازم است اطلاعات مربوط به آن وارد ذهن شود.

درونی شدن به این معنی است که اطلاعات موجود کاملاٌ جذب ذهن می شوند و فراگیر با اراده خود می تواند آنها را فراخوانی کند. مثالی از این دست در کلاس شیمی اتفاق می افتد؛ موضوع درس شناخت و تعریف دو اصطلاح enthalpy [4] و [5]entropy  است. معلم تکالیفی از قبیل آزمونهای چند گزینه ای ترتیب می دهد و از دانش آموزان می خواهد که فهم تحت اللفظی خود را از این اصطلاحات نشان دهند. سپس آنها را به فهم تعمیمی تشویق می کند، به این صورت که سئوالاتی مطرح می کند که برای پاسخدهی به آنها لازم است دانش آموزان این اصطلاحات را در دو موقعیت متفاوت که پیش از آن مطلبی درباره آنها گفته نشده است، به کار گیرند(مثل حرکت مولکولها نزدیک به سطح زمین در مقابل حرکت مولکولها در فضای محدود).

طراحان برنامه درسی از فهم تحت اللفظی و تعمیمی برای تشویق فراگیر در سطوح پیشرفته یادگیری استفاده می کنند. اولین گام حصول اطمینان از این امر است که دانش آموزان معنی لغت را می دانند. آنگاه گام بعدی کاربرد معنای آن در موقعیتهای جدید خواهد بود. نکته مهم در مورد فهم تعمیمی این است که ممکن است جواب قاطع و روشنی نیابیم (یعنی ممکن است چندین پاسخ درست وجود داشته باشد).

تکلیف عملی

درک تحت اللفظی لزوماً قبل از درک تعمیمی صورت میگیرد. برخی از فراگیران از تفکر در مفاهیم انتزاعی لذت می برند و نیاز کمتری به دریافت کمک در جهت تعمیم اطلاعات دارند، با این حال تعدادی دیگر آن را کار مشکلی می دانند. تصور کنید مفهومی که می خواهید فراگیر شما بسط دهد این است که اقلیمهای گوناگون شیوه ساختمان سازی مردم را تحت تأثیر قرار می دهند. مطالبی که برای افزایش فهم تحت اللفظی فراگیر ارائه می گردد شامل اطلاعاتی در مور زندگی مردم کویر در خانه های گنبدی شکل و زندگی مردم شمال در خانه های شیروانی کوب یا گالی پوش است. چگونه می توانید فراگیر را وادار سازید که این مفاهیم را مورد چگونگی ساخت خانه در آذربایجان تعمیم دهد؟

بازشناسی پاسخ[6] و یادآوری پاسخ[7]

بازشناسی پاسخ مستلزم انتخاب پاسخ صحیح از میان تعدادی پاسخ از سوی فراگیر است. این کار در شروع یک زنجیره آموزشی انجام می گیرد. یادآوری پاسخ مستلزم به خاطر آوردن اطلاعاتی است که دانش آموز در حافظه اش ذخیره  کرده است. این کار در پایان یک زنجیره آموزشی انجام می گیرد.

برای به خاطر سپاری تفاوت بین دو واژه بازشناسی و یادآوری، باید واژه بازشناسی را در ارتباط با آزمونهای چند گزینه ای و واژه یادآوری را در ارتباط با آزمون تشریحی به کار بریم. در این راستا و در جهت تشریحی بکار بریم. در این راستا و در جهت تحقق هدفهای یادگیری و در صورت تدوین یک زنجیره آموزشی، ابتدا بهتر است پاسخهایی منظور شوند که از طریق بازشناسی آموخته می شوند، به این دلیل که پاسخدهی به این گونه تکالیف برای دانش آموزان آسان است. پس از احراز توفیق دانش آموز در پاسخهای بازشناسی، می توان پاسخهای یادآوری را نیز اضافه کرد. این ساده ترین راه برای کسب اطمینان از توالی مراحل یادگیری از ساده به پیچیده است.

استفاده از بازشناسی قبل از یادآوری تسهیل کننده عمل تدریس نیز هست. چون سئوالی که پاسخ آن  به صورت بازشناسی است، مستلزم ارائه اطلاعات به شیوه ای عینی است. از سوی دیگر، پاسخ یادآوری، بیشتر شکل انتزاعی دارد چون از دانش آموز می خواهد بدون هیچ کمکی، معلومات ذهنی خود را فراخوانی کند. این اطلاعات باید قبلاً درونی شده، یا ملکه ذهن فراگیر شده باشند زیرا یادآوری اطلاعات پیچیده تر از تکرار پاسخ است.

بازشناسی برای ارزیابی فهم تحت اللفظی به کار می رود و یادآوری نیز برای ارزیابی فهم تعمیمی بکار می رود. از سئوالات مربوط به یادآوری می توان برای ارزیابی دقیق فهم تعمیمی استفاده کرد، زیرا جواب آنها نامحدود است.

زنجیره ذیل از کتاب انگلیسی مدارس ابتدایی امریکا در ارتباط با تشخیص معنای یک متن مطرح شده است. این زنجیره با پرسشهای نامحدودی در مورد ارائه واژگان از سوی فراگیران شروع و به سئوالات چند گزینه ای ختم می شود. در این برنامه درسی مولفان یادآوری را قبل از بازشناسی منظور کرده اند، در نتیجه به جای اینکه پرسشها از ساده شروع و به دشوار ختم شود متأسفانه از سوالات بسیار دشوار شروع شده است.

[1] .Laubach

14 . Literal comprehension : این عبارت به “درک سطحی” نیز تعبیر شده است.

 

15 .:general comprehension این عبارت به “درک عمقی” نیز تعبیر شده است.

16 . مقدار نیروی درونی جسم و حاصل ضرب حجم آن در فشار آن.

  1. 17. واحد اندازه گیری در ترمودینامیک

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

لینک متن کامل با فرمت ورد

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *