تأثیر سطوح سیلیسیوم بر رشد و عملکرد گندم تحت شرایط تنش خشکی آخر فصل

دانلود پایان نامه

نام خانوادگی دانشجو: کرملاچعب                                نام: عزیز

تحصیلی: کارشناسی ارشد                                      رشته و گرایش: مهندسی کشاورزی – زراعت

استادان راهنما: دکتر عبدالمهدی بخشنده، دکتر محمد حسین قرینه

استادان مشاور: دکتر محمدرضا مرادی تلاوت، دکتر قدرت اله فتحی           تاریخ فارغ‌التحصیلی: آبان 1391

تأثیر سطوح سیلیسیوم بر رشد و عملکرد گندم تحت شرایط تنش خشکی آخر فصل

چــــــکیده

به‏منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف سیلیسیوم بر رشد، اجزای عملکرد و عملکرد دانه گندم در شرایط تنش خشکی آخر فصل، دو آزمایش مزرعه‏ای و گلدانی در سال زراعی 91-1390 اجرا گردید. آزمایش مزرعه‏ای در مزرعه دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان به صورت کرت‏های خرد شده در قالب بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. در این آزمایش سطوح اعمال تنش خشکی (آبیاری پس از تخلیه 25، 50 و 75 درصد رطوبت قابل استفاده خاک) در کرت‏های اصلی و سطوح سیلیسیوم (صفر، 10، 20 و 30 کیلوگرم سیلیس خالص در هکتار) در کرت‏های فرعی جای داده شدند. آزمایش گلدانی در محیط آزاد و به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه سطح تنش خشکی آخر فصل به عنوان فاکتور اول و چهار سطح سیلیسیوم (صفر، 10، 20 و 30 میلی‏گرم سیلیس در کیلوگرم) به عنوان فاکتور دوم با سه تکرار اجرا شد. نتایج آزمایش مزرعه‏ای نشان داد که تنش خشکی میزان نشت الکترولیتی (35 درصد) و موم کوتیکول (20 درصد) را به طور معنی‏دار افزایش داد. تنش خشکی در مزرعه باعث کاهش ارتفاع گیاه، شاخص سطح برگ، هکتولیتر، عملکرد و اجزای عملکرد نسبت به شاهد گردید. در شرایط تنش، بیشترین کاهش عملکرد دانه (52 درصد) ناشی از کاهش تعداد دانه در سنبله بوده است. صفات وزن خشک و حجم ریشه و پتاسیم دانه نیز کاهش و درصد نیتروژن دانه و غلظت سیلیسیوم دانه و برگ در اثر تنش افزایش یافته است. کاربرد سیلیسیوم سبب کاهش میزان نشت و افزایش صفات فیزیولوژیکی مانند پروتئین‏های محلول، محتوای نسبی آب، فشار تورگر، شاخص پایداری کلروفیل، فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز و موم کوتیکول شده است. اثر بیشترین سطح مصرف سیلیسیوم باعث افزایش 6 درصدی عملکرد دانه (در شرایط تنش شدید افزایش 14 درصدی)، و نیز افزایش غلظت پتاسیم و سیلیسیوم در اندام هوایی شده است. نتایج نشان داد که میانگین غلظت سیلیسیوم (در شرایط تنش و بدون تنش) در دانه کم‏تر از میانگین آن در برگ پرچم بود. نتایج آزمایش گلدانی نشان داد که اثر سیلیسیوم بر وزن خشک ریشه غیر معنی‏دار اما بر حجم ریشه معنی‏دار بود. همچنین در بیشتر صفات مورد بررسی تفاوت معنی‏داری بین کاربرد سطوح 20 و 30 کیلوگرم سیلیسیوم وجود نداشت. از بین صفات فیزیولوژیکی و مرفولوژیکی به ترتیب پتانسیل آب، ارتفاع بوته و تعداد دانه در سنبله دارای بیشترین همبستگی مثبت معنی‏دار با عملکرد دانه بود. همچنین همبستگی صفات فیزیولوژیکی اندازه‏گیری شده در شرایط آزمایش مزرعه‏ای و گلدانی مثبت و معنی‏دار ( **88/0= R2) گردید.

واژه‏های کلیدی: تنش خشکی، صفات فیزیولوژیکی، کاربرد سیلیسیوم، عملکرد دانه گندم، همبستگی صفات

متن کامل در سایت تخصصی دانلود پایان نامه های کارشناسی ارشد  :www.arshadha.ir

Leave a comment