دانلود پروژه رشته پزشکی در مورد دستگاه فانكشنال – قسمت اول

دانلود پایان نامه

مقدمه

مطالعات مقایسه ای بسیاری برای درمان ناهنجاری كلاس II توسط دستگاههای ثابت و انواع متفاوت دستگاههای فانكشنال در سنین رشد انجام شده است. در بیشتر این مطالعات نوع دستگاهها، نمونه گیری، زمان درمان و پیگیری بیماران با یكدیگر تفاوت دارد.

عده ای جهت مقایسه از دستگاه ثابت Edge wise , light wire(5،1) و عده ای از دستگاه Begg (7،6) و از دستگاههای فانكشنال مثل فرانكل،(5،4،2،1) Herbst (7) و اكتیواتور(8،5) استفاده نموده اند و عده ای دیگر دستگاههای خارج دهانی(10،9،2) و یا كلاس II الاستیك(7،2) را با دستگاههای فانكشنال مقایسه كرده اند.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

در مطالعات فوق تغییرات درمانی توسط سفالوگرام لترال بررسی شده است(7،6،5،3،2،1). عده ای تغییرات را بیشتر دندانی و عده ای تغییرات را اسكتال مشاهده كرده اند(14،9،1).

در این مطالعات مقایسه ای انجام شده به دستگاه Bionator اشاره ای نشده است. به همین جهت در این تحقیق در نظر است سفالوگرام لترال بیماران دارای ناهنجاری كلاس II كه با استفاده از دستگاه فانكشنال Bionator در سه گروه رشدی Open Bite , Deep Bite , Normal Bite درمان شده‌اند بررسی شده ، تغییرات دندانی و اسكلتال آنها مقایسه شود.

تاریخچه

آقای Kingsley كه یكی از ارتودنتیست امریكایی در سال 1879 با ابداع اولین دستگاهی كه مندیبل را به سمت قدام موقعیت می‌داد، مشهور شده است، به هر حال اكثراً معتقدند اولین دستگاه فانكشنال متحرك یعنی monobloc در سال 1902 در فرانسه توسط Robin اختراع شد. سه سال بعد در كنگره دندانپزشكی در برلین Horbst یك دستگاه ثابت pin and tube را برای قرار دادن مندیبل در موقعیت قدامی‌معرفی نمود. معروفترین دستگاه فانكشنال Activator به طور مستقل توسط Andresen در دانمارك در سال 1908 ساخته شد و بعداً در نروژ توسط همكار وی Hauple اصلاح گردید. ابتكاری جدیدتر در طراحی دستگاه فانشكنال در آلمان توسط Frankel ارائه شد و در سال 1966 معرفی گردید. این طرح دستگاهی منحصر بفرد بود چرا كه اساساً tissue-borne بوده و جای تكیه بر دندانها به طور عمده در وستیبول بر روی بافتها تكیه داشت. متعاقب معرفی این دستگاه، طرحهای اصلاح شدة بیشماری از دستگاههای متحرك فانكشنال ارائه گردید. تمام این دستگاهها مندیبل را در موقعیت قدامی‌تحتانی قرار داده و با این هدف كه فشاری كه توسط عضلات و بافت نرم برای reposition نمودن فك به سمت عقب و موقعیت اولیه خودش اعمال می‌شود رشد فك را به منظور تصحیح مشكل كلاس II اسكلتال اصلاح می‌كند.

موارد استفاده و اهداف درمان با دستگاههای فانكشنال

دستگاههای فانكشنال ClII به منظور قرار دادن مندیبل در یك موقعیت قدامی‌ و تحتانی برای تحریك یا تسریع رشد مندیبل طراحی شده اند. از لحاظ تئوری هدایت كندیلهای مندیبل به خارج از حفرة گلنوئید فشار اعمال شده روی غضروفهای كندیلی در حال رشد فعال را كاهش داده میزان رشد داخل غضروفی را بیشتر از حد نرمال افزایش می‌دهد.(11) اگر چه هدف دستگاه فانكشنال بطور اولیه افزایش رشد قدامی‌و تحتانی مندیبل می‌باشد ولی آنها معمولاً به نحوی طراحی شده اند كه از رویش اكلوزالی و مزیالی دندانهای خلفی ماگزیلا ممانعت به عمل آورده و رویش مزیالی دندانهای خلفی مندیبل را ترغیب می‌نماید. دستگاه بایستی در طول مدت زمان كافی در خلال دوران رشد فعال مندیبل مورد استفاده قرار گیرد. اندیكاسیون ایده آل برای استفاده از این دستگاه در تصحیح مال اكلوژن ClII اسكلتال در موارد deficiency مندیبل می‌باشد. علاوه بر deficiency مندیبل همراه با تكامل نرمال ماگزیلا وضعیت مناسب دیگری برای درمان با دستگاه فانكشنال در مواردی است كه ارتفاع صورت نرمال بوده یا بطور خفیف كاهش یافته است ؛ چرا كه از لحاظ تئوری اكثر این دستگاهها رویش دندانهای خلفی مندیبل را ترغیب می‌نمایند. اندیكاسیون اپتیمال دیگر برای دستگاههای فانكشنال، پروتروژن مختصر انسیزورهای ماگزیلا و مندیبل می‌باشد، در نهایت اینكه همانند درمان با هدگیر بیمار باید دارای رشد مندیبولری فعال، بطور عمده در جهت قدامی‌باشد، توجه به این مطلب حائز اهمیت می‌باشد كه اگر چه ممكن است موارد استفاده از دستگاههای فانكشنال و هدگیرها مختصری متفاوت باشد ولی مقایسه اثرات درمانی آنها نتایج مشابهی را ارائه می‌دهد.

انواع دستگاه فانكشنال : دستگاه فانكشنال واژه ای شایع برای طیف وسیعی از دستگاهها می‌باشد كه اكثر آنها به نحوی طراحی شده اند كه به واسطة قرار دادن مندیبل در یك موقعیت قدامی‌و تحتانی كه از لحاظ تئوری رشد مندیبل را افزایش می‌دهد منجر به تصحیح روابط ClII اسكتال می‌شوند. تمام دستگاههای فانكشنال وسایلی داخل دهانی بوده و تقریباً همه آنها tooth-borne یا ساپورت شونده توسط دندان می‌باشند به غیر از چند استثناء این دستگاهها متحرك بوده و به طور عمده شامل اجزاء آكریلی و سیمی‌برای گیر (retention ) و ساپورت می‌باشند. اگر چه تنوع زیادی در انواع مختلف دستگاههای فانكشنال وجود دارد، بطور معمول آنها را می‌توان به سه نوع تقسیم نمود:

1-removable tooth borne

2- removable tissue-born

3- fixed tooth borne

شایعترین دستگاههای فانكشنال ، دستگاههای متحرك tooth-borne شامل: 1- Activator 2- Bionator 3- Twinblock می‌باشد. به منظور نیل به اثرات دندانی و اسكلتال مطلوب، این دستگاهها وابسته به كشش بافتهای نرم می‌باشد كه این كشش بواسطة قرار گیری قدامی‌و تحتانی مندیبل و فعالیت عضلانی ایجاد شده به دلیل تلاش مندیبل برای بازگشت به موقعیت اولیه‌اش حاصل می‌شود. معمولاً چنین است كه اكتیویتور شامل یك اسپلینت آكریلی بزرگ همراه با یك فلنج لینگوالی بزرگ برای حفظ مندیبل در وضعیت قدامی‌و تحتانی می‌باشد . دستگاه اولیه به طور شل به واسطة لبیال بوماگزیلا و ترانس پالاتال آرچ به منظور ایجاد ساپورت در محل خود نگه داشته می‌شود. هدف از چنین گیر مختصر بر طبق این نظریه بود كه فانكشن مداوم با استفاده از فعالیت عضلانی برای حفظ فعال دستگاه در محل، اثرات درمان را تشدید می‌سازد. این خصوصیت باعث ارائه واژه های دستگاه فانكشنال و activator گردید. تراشهایی در آكریل برای هــدایت رویش دندانهای خلفی به منظور كمك به تصحیح اكلوژن Cl II انجام می‌شود. دندانهای خلفی ماگزیلا به رویش دیستالی اكلوزالی و باكالی ترغیب شده ، در حالیكه دندانهای خلفی مندیبل به سمت مزیال واكلوزال هدایت می‌شوند.

نوع دیگری از اكتیوتیور حاصل اصلاحات صورت گرفته در آن توسط Harvold در دانمارك و Woodside در كانادا بود. این اصلاحات شامل افزایش باز شدگی مندیبل به منظور بهبود گیر Retention و افزایش كشش بافت نرم بود. بعلاوه، به جای facet های خلفی از آكریل اینتراكلوزال برای جلوگیری از رویش دندانهای خلفی ماگزیلا وایجاد فضا به منظور رویش بدون مانع دندانهای خلفی مندیبل استفاده شد. همچنین پوشش آكریلی روی لبة انسیزال انسیزورهای مندیبل برای به حداقل رساندن پروتركشن این دندانها در طی درمان ، قرار گرفت. از آكریل كامی‌به جای وایر عبور كننده از عرض كام استفاده شد. سپس فنرهای محصور شده در آكریل تعبیه شد تا دستگاه را به سمت جلو جابجا كرده بیمار را مجبور سازد تا بطور فعال برای حفظ دستگاه در محل فانكشن انجام دهد. تغییرات دیگری نیز در دستگاه ها صورت گرفته است كه از طرح پایه عدول نمی‌كند، این تغییرات شامل 1- حذف فنرهای جابجا كننده ، 2- جایگزینی لبیال بوماگزیلا با labial torquing spring 3- اضافه نمودن كلاسپ‌های مولری 4- اضافه كردن پدهای لبی یا گونه ای به منظور برداشتن فشار لب یا گونه از روی دندانها 5- اضافه نمودن اجزاء فعال مانند پیچهای اكسپانشن برای فعال شدن در بعد عرضی یا قدامی- خلفی 6- فنرهای برای tipping دندانها می‌باشند.

این تغییرات زیاد فرصت كافی برای كشف و نامگذاری دستگاههای جدید فراهم كرد.

Bionator در آلمان توسط Balters در اوایل دهه 1950 برای افزایش راحتی بیمار و تسهیل استفاده روزانه دستگاه به منظور افزایش استفاده فانكشنال از آن ابداع شد. (شكل B ص 18) Balters این امر را به واسطة‌كاهش قابل ملاحظه حجم آكریلی اكتیوتیور انجام داد(12). این دستگاه دارای فلنج لینگوالی مندیبل بسیار كوچكتر، حداقل میزان آكریل اینتراكلوزال، یك سیم ترانسپالاتال و یك لبیال بو با گسترش با كالی به منظور جلوگیری از انتقال فشار گونه روی دندانها، بود. در Bionator به منظور ممانعت یا هدایت انتخابی رویش می‌توان facet های خلفی یا آكریل اینتراكلوزالی تعبیه نمود همانند اكتیوتیور، می‌توان اجزاء فعالی مثل پیچهای اكسپانشن اضافه كرد. این اجزاء موارد استفاده از دستگاه را متنوع ساخته اما استحكام آن را كاهش می‌دهد.

دستگاه Twin block در سال 1977 توسط ارتودنتیست اسكاتلندی Clark (شكلCص 18) به صورت یك اكتیوتیور دو قطعه ای یا split activator معرفی شد. این دستگاه دارای دستگاههای مجزای ماگزیلاری و مندیبولری همراه با قسمت آكریلی اكلوزالی می‌باشد، همچنین دستگاه دارای بلوك‌هایی برای تعیین میزان قرار گیری قدامی‌و تحتانی مندیبل می‌باشد اگر چه این دستگاه محدودة بیشتری برای حركات مندیبل فراهم آورده و نسبت به دستگاههای فانكشنال دیگر با سهولت بیشتری تنظیم واصلاح می‌شود ولی گرایش بیشتری به پروتركت كردن انسیزورهای مندیبل دارد. در دستگاه Twinblock همانند سایر دستگاههای فانكشنال متحرك tooth-borne می‌توان اجزاء فعال تعبیه نمود.

دومین نوع مهم دستگاه فانكشنال، متحرك tissue-borne می‌باشند، كه فقط یك دستگاه از این نوع وجود دارد. این دستگاه توسط مبتكر آلمانی آن Frankel بنام Functional Regulator یا Functional Corrector نامیده شد، ساخت این دستگاه تلاشی بود برای به حداقل رساندن حركت دندانی ناخواسته (شكل D ص 18) و قرار دادن مندیبل در موقعیتی قدامی‌و تحتانی. فلنج آكریلی لینگوالی مندیبل آن را در موقعیت قدامی‌قرار داده در حالی كه lip pad های آكریلی مندیبل و شیلدهای با كالی آكریلی بزرگ فشار لب و گونه را از روی دندانها برداشته و ساپورت بافت نرم را برای دستگاه فراهم می‌آورد. این اجزاء آكریلی با یك اسكلت سیمی‌كه شامل لبیال بو و ترانس پالاتال آرچ می‌باشد در كنار هم نگه داشته می‌شوند. اگر چه دستگاه به میزان زیادی به واسطة اجزاء آكریلی در نواحی وستیبولر ساپورت می‌شود، اما هنوز تماسهایی با دنتیشن وجود دارد. این تماسها شامل رستهای سیمی‌قرار گرفته روی سطح اكلوزال مولرهای ماگزیلا به منظور به حداقل رساندن رویش آنها، وایرهای موجود در سمت لینگوال انسیزورهای مندیبل ولبیال بو می‌باشد این دستگاه نسبت به دستگاههای فانكشنال سنتی فاقد پیچهای اكسپانشن، اثر بیشتری بر روی اكسپانشن قوس دارد.

دستگاه ثابت tooth-borne نوع سوم دستگاههای فانكشنال می‌باشد كه تنها یك نوع از این دستگاه ارائه شده است. در سال 1905 ، Herbst در آلمان دستگاه ثابتی را معرفی نمود كه در عین فراهم نمودن امكان جفت شدن دندانها، مندیبل را در یك موقعیت قدامی‌نگه می‌داشت. این دستگاه بطور وسیع مورد استفاده قرار نگرفته و پس از اواسط دهه 1930 به میزان زیادی فراموش شد.(13) پس از دو سال تحقیق كلینیكی در سال 1979 Pancherz این دستگاه را دوباره در آلمان ارائه و معرفی نمود. از آن زمان دستگاه Herbst معروفیت جهانی یافت. این دستگاه شامل یك فریم ورك سخت ماگزیلاری و مندیبولری بوده كه معمولاً از آكریل ساخته می‌شود و به صورت یك اسپلینت به هر كدام از قوسها باند شده یا به بندهای ضخیم یا كراونهای استنلس استیل لحیم شده و در محل خودسمان می‌گردد. دستگاه بوسیلة یك میلة فلزی و مكانیسم tube telescope كه بصورت دو طرفه از مولرهای اول ماگزیلا به پرمولرهای اول مندیبل متصل می‌باشد و مندیبل را در موقعیت قدامی‌نگه می‌دارد. یك ارتودنتیست آمریكایی به نام Jasper مكانیسم telecscpic سخت را با یك open coil spring پوشیده شده توسط پلاستیك قابل انعطاف جایگزین نمود. این وسیله را می‌توان در حالی كه دستگاه ثابت در دهان قرار دارد، مستقیماً به وایرهای quxillary  متصل نمود.

انتخاب ویژگیهای دستگاه فانكشنال و زمان درمان: اگر چه دستگاههای فانكشنال را می‌توان به منظور سهولت بیان به همان سه نوع قبلی تقسیم نمود درك گستردگی تنوع ارائه شده برای استفاده كلینیكی فراگیر از این دستگاهها حائز اهمیت می‌باشد. تشخیص جامع و دقیق مشكلات ارتودنسی و آگاهی كافی از عملكرد ویژگیهای دستگاه موجود به انتخاب دستگاه مناسب كمك می‌نمایند. هنگامیكه دستگاه فانكشنال برای درمان مشكل Cl II اسكتال اندیكاسیون یافت، بهترین استراتژی برای انتخاب دستگاه مناسب برگزیدن ویژگیهایی از دستگاه است كه مشكلات خاص بیمار را بر طرف می‌نماید،یعنی طراحی دستگاه بواسطة ویژگیها یا اجزاء خاصی كه برای آن انتخاب شده صورت گیرد.(15) Proffit استاد پرآوازة ارتودنسی آمریكا، ویژگی این روش را به عنوان
Component approach برای درمان با دستگاههای فانكشنال شرح داد. به عنوان یك اصل راهنمای كلی دستگاههای فانكشنال ساده تر و حجیم تر مانند اكتیویتور، بادوام بوده و كمتر مستعد تغییر شكل یا شكستن می‌باشند و هر چه دستگاهها پیچیده تر و دارای اجزای فعال بیشتری باشند ممكن است به هزینه از دست رفتن دوام، كاربردی چند منظوره داشته باشند . Functional Regulator دارای اجزای فعال كمی‌بوده ولی باز هم شكننده می‌باشد كه دلیل این امر حداقل حجم اكریل و استفاده فراوان از سیم به منظور نگه داشتن اجزای دستگاه در كنار هم است. استحكام كاهش یافته این دستگاه به واسطه این حقیقت جبران می‌شود كه به نظر می‌رسد كاركرد این دستگاه به عنوان دستگاهی كه در طول روز استفاده می‌شود بهتر می‌باشد چرا كه توانائی صحبت كردن بیمار با وجود حضور دستگاه در دهان بهبود می‌یابد. همچنین امكان اكسپانشن عرضی جنرالیزه به واسطة شیلدهای با كالی فراهم می‌آید، اگر چه كه می‌توان پیچهای عرضی فعالی در اكتیوتیورها یا Bionator ها برای نیل به چنین اثری تعبیه نمود.(17،16) دستگاه Twinblock محدودة بیشتری برای حركت مندیبل فراهم آورده و می‌توان آن را به راحتی برای افزایش موقعیت عمودی یا قدامی‌مندیبل اصلاح كرد و تغییر داد. به هر حال فشار مستقیم اعمال شده به انسیزورهای مندیبل برای حفظ مندیبل در موقعیت قدامی‌آن منجر به پروتركشن افزایش یافته این دندانها می‌شود. دستگاه Herbst دارای مزیت استفاده تمام وقت بوده اما استحكام آن كمتر و پروتروژن انسیزورها در مندیبل معمولاً به طور شایع تری نسبت به سایر دستگاهها در مورد استفاده از دستگاه Herbst رخ می‌دهد.(18)

در موارد deficiency عمودی صورت تحتانی همراه با راموس طویل تر و پلان مندیبولر صاف خصوصاً در مندیبل می‌توان به منظور تصحیح مؤثرتر اكلوژن Cl II ، رویش خلفی را تحریك و ترغیب نمود. اگر صورت تحتانی دارای excess عمودی بوده ، راموس كوتاه و پلان مندیبل شیب دار وجود داشته باشد ، می‌توان از بایت بلوك های خلفی یا تیوب های هد گیر برای اعمال نیروی اینتروزیو خارج دهانی به ماگزیلا استفاده نمود، تا رویش دندانهای خلفی را به حداقل رسانده جهت رشد مندیبل را بیشتر به سمت قدام و كمتر بصورت عمودی هدایت و ترغیب كرد.

همان اصول اصلاح رشد صورت كه از لحاظ زمان مناسب درمان برای هد گیرها اعمال می‌شود در مورد دستگاههای فانكشنال نیز كاربرد دارد. همان گونه كه قبلاً اشاره شد به حداكثر كارآیی و تأثیر درمان در طی فعال ترین دوره رشد صورت می‌توان دست یافت . بروز الگوی رشد اولیه متعاقب درمان ارتوپدیك تا پایان رشد نوجوانی تداوم می‌یابد. به این دلیل و به منظور بهره گیری از پذیرش بهتر بیمار معمولا عاقلانه است كه درمان با دستگاههای فانكشنال در طی دورة دندانی مختلط آغاز شود. از آنجا كه پذیرش بیمار فاكتور مهمی‌در مورد دستگاههای فانكشنال و هدگیر می‌باشد، وقوع حداكثر رشد روزانه و رویش دندانی در اواخر عصر و شب نوعی حسن اتفاق می‌باشد.(20،19)

در مورد تصمیم برای قطع درمان هم نوع مشكل اسكتال و هم پتانسیل رشد باقیمانده از ملاحظات دارای اهمیت می‌باشند. هنگامی‌كه رشد قابل ملاحظه ای باقیمانده باشد متعاقب استفاده از هد گیر تظاهر الگوی رشدی بنیادین بطور تیپیك تداوم می‌یابد. در موارد deficiency مندیبل یا excess ماگزیلا عاقلانه است كه تا توقف رشد ماگزیلا درمان ارتوپدیك تداوم یابد. توصیه می‌شود كه مقداری overcorrection صورت گیرد. در بعضی مواقع خصوصاًَ هنگامی‌كه مشكل زمینه ای excess ماگزیلا می‌باشد تداوم استفاده از دستگاه در شب تا تكمیل رشد نوجوانی ضرورت می‌یابد.

روشهای كلینیكی استفاده از دستگاه فانكشنال : آماده سازی دنتیشن برای دستگاههای فانكشنال اصلاح شده فقط هنگامی‌می‌تواند موفق شود كه درمان ارتوپدیك در زمان مناسبی در اوایل نوجوانی انجام ‌پذیرد تا از مزایای رشد فعال مندیبل بهره برده شود. این مرحله از تكامل فیزیكی معمولاً در دورة دندانی mixed رخ می‌دهد، خصوصاً در دختران كه از لحاظ فیزیكی جلوتر می‌باشند. در دورة دندانی mixed می‌توان از دستگاه فانكشنال و همچنین هدگیر استفاده كرد. به هر حال موقعیت و رابطة‌ انیسزورها باید برای استقرار اكثر دستگاههای فانكشنال مورد قبول باشد.

دستگاههای فانكشنال و اورجت : اگر استفاده از یك دستگاه فانكشنال مد نظر می‌باشد وجود اورجت كافی به منظور فراهم نمودن امكان positioning كافی قدامی‌ مندیبل ضروری می‌باشد.

اگر اورجت كافی برای فراهم نمودن امكان قرار گیری مندیبل در موقعیت قدامی‌مطلوب وجود دارد نیاز است كه قالب گیری دقیق و ثبت
working or Construction bite انجام پذیرد. قالب‌گیری مندیبل و ماگزیلا باید دقیق باشد به نحوی كه دندانها و تمام نواحی كه اجزاء دستگاه با بافت نرم تماس خواهند یافت مشخص و تثبیت شود. اگر استفاده از یك فلنج لینگوالی عمیق در مندیبل مطلوب باشد باید تلاش خاصی در زمینه گسترش ماده قالب گیری به این ناحیه صورت پذیرد. اگر در موارد استفاده از Functional Regulator ، كاربرد lip pad ها و با كال شیلدها در نظر می‌باشند، دندانپزشك باید با دقت از گسترش بیش از حد ماده قالب گیری به این نواحی كه باعث جابجا شدن بافت نرم روی انها می‌شود جلوگیری نماید. هنگامی‌كه یك قالب قابل قبول به دست آمده باید هر چه سریعتر ریخته شود تا دقیق تر و با ثبات ترین كست فراهم آید. اگر قرار است از یك دستگاه Herbst غیر باند شونده استفاده شود بندها یا كراونهای استیل باید قبل از پختن قالب به قالب انتقال داده شود.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

با فرمت ورد

Leave a comment