دانلود پروژه رشته صنایع در مورد طراحی صنعتی – قسمت چهارم

ادامه خواندن دانلود پروژه رشته صنایع در مورد طراحی صنعتی – قسمت چهارم

دانلود پروژه رشته صنایع غذایی در مورد سهم ایران در بازار جهانی زعفران – قسمت دوم

ایران بزرگترین تولیدکننده و صادرکننده زعفران در جهان است  تقریبا ۹۷ درصد تولید زعفران ایران در استان خراسان صورت می‌گیرد. سطح زیر کشت زعفران ایران در سال گذشته حدود ۴۰ هزار هکتار و میزان تولید آن ۱۴۰ تا۱۵۰ تن برآورد شده است.

ایران بزرگترین تولیدکننده و صادر کننده زعفران در جهان است و ۹۷ درصد زعفران تولیدی در ایران در استان خراسان به دست می آید. بیش از ۱۰۰ هزار خانوار در نواحی گرم، خشک و کویری جنوب خراسان از کاشت زعفران ارتزاق می‌کنند.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

زعفران به عنوان یک گیاه ادویه‌ای و دارویی از زمان‌های بسیار دور مورد استفاده انسان قرار گرفته است. شماری از کارشناسان مبداء زعفران را ایالت قدیم «مادها» در ایران می دانند. البته برخی از محققان نیز عقیده دارند که زعفران در منطقه وسیع‌تری  رویش داشته و منشاء آن می‌تواند یونان، ترکیه،‌ آسیای صغیر و ایران باشد و سپس کشت آن از مشرق تا شمالی‌ترین نقاط هندوستان و چین و از عرب تا اسپانیا گسترش یافته است.

در یونان قدیم از زعفران به عنوان دارو و برای معالجه بسیاری از بیماری‌ها مانند چشم درد و امراض زنان استفاده می شده است و به علت بوی خوش آن، از زعفران برای معطر کردن مجالس عمومی نیز استفاده می‌شده است.

در ایران، هندوستان و چین از زعفرن در تهیه خورک استفاده می‌کردند. اطبای قدیم از جمله زکریایی رازی در قرن هشتم. بوعلی سینا در قرن نهم. ابوریحان بیرونی در قرن دهم. حکیم مونس حینی در قرن شانزدهم. علوی خراسانی شیرازی در قرن هفدهم. امین الاطباء در قرن هیجدم .  ناظم الاطباء در قرن نوزدهم و برخی محققان ایرانی در قرن بیستم از زعفران  در آثار خود نام برده‌اند در اکثر آثار از زعفران به عنوان یک ماده معطر برای غذا و شیرین ها. ایجاد نشاط، تحریک اشتا و هضم غذا ذکر شده همچنین    از زعفران به عنوان مسکن سرفه و برونشیت‌های تسکین درد دندان، رفع حالات تشنجی و بیخوابی، دفع سنگ  کلیه و صفرا، تقویت کننده بینایی و درمانی اسهال ذکر شده است.

کاشت زعفران در ایران

«آب » در بخش کشاورزی ایران، همواره به عنوان یک عامل محدود کننده تلقی می شود. اما زعفران گیاهی است که آبیاری زیادی را طلب نمی کنند و زمان آبیاری زیادی را طلب نمی‌کند و زمان آبیاری آن نیز هنگامی که دیگر محصولت زراعی به آب نیاز ندارند از سوی دیگر،‌ این گیاه در هنگام خواب تابستانی نیز به آب نیازی ندارد. رویش گیاه زعفران در پاییز و زمستان موجب می‌شود که این گیاه از آفات و بیماری در امان بماند و نیاز به سمپاشی های مکرر نداشته باشد. از سوی دیگر زعفران گیاهی چند ساله است. هزینه و زحمت کشت آن در یک مرحله (یک سال) صورت می‌‌گیرد و چند سال محصول می دهد. با این وجود برای کشت. پرورش و برداشت زعفران، نیروی انسانی زیادی به کار گرفته می‌شود بیش از ۱۰۰ هزار خانواده در نواحی گرم. خشک و کویری جنوب خراسان از کاشت و داشت و برداشت زعفران، ارتزاق می‌کنند.

از آنجا که پرورش زعفران نیازمند بهره‌گیری از تجهیزات حمل و نقل و . . .  است و آب مورد نیاز برای پرورش آن نیز خیلی زیاد مورد نیاز نمی‌باشد . بازده اقتصادی مطلوب دارد.

سطح زیر کشت زعفران در ایران از ۹۶۸۴ هکتار در سال ۱۳۶۷ تا ۱۲۳۰۹ هکتار در سال ۱۳۶۸ (آغاز نخستین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور) رسید. در سال ۱۳۷۲ (سال پایانی برنامه اول) سطح زیر کشت زعفران ۱۹۲۶۱ هکتار و در سال بعد از آن (سال تکمیلی برنامه اول- ۱۳۷۳) به ۱۹۸۸۲ هکتار افرایش یافت. در جریان دومین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی . سطح زیر کشت این گیاه از ۱۹۸۸۲ هکتار ( در سال ۱۳۷۴) به ۳۶۷۲۴ هکتار رسید که تقریباً دو برابر شد.

طبق برآورد کارشناسان وزارت جهاد کشاورزی، سطح زیر کشت زعفران در سال گذشته به ۴۰ هزار هکتار بالغ شد استان خراسان با ۸۰ هزار بهره‌ بردار زعفران. مهمترین منطقه کشت و پرورش زعفران. مهمترین منطقه کشت و پرورش زعفران ایران می‌باشد.

طبق آمارهای موجود، سطح زیر کشت این محصول در استان خراسان در سال ۱۳۷۸ به ۳۵۸۲۲ هکتار رسید که حدود ۹۷ درصد سطح کل زیر کشت این محصول در همان سال است. استان فارس با سطح زیر کشت ۲۵۰ هکتار. کرمان با ۲۱۳ هکتار،‌ یزد با ۲/۱۷۸ هکتار، اصفهان با ۱۶۶ هکتار، سنان با ۴۲ هکتار، مرکزی با ۳۱ هکتار، آذربایجان شرقی با ۶ هکتار . تهران با ۵/۴ هکتار و همدان با یک هکتار سطح زیر کشت در سال ۱۳۷۸، از دیگر مناطق کشت و پرورش این گیاه بودند.

طبق بررسی‌های به عمل آمده. در سال زراعی ۷۸-۱۳۷۷ در استان خراسان، شهرستان تربت حیدریه با سطح زیر کشت ۱۰۵۰۰ هکتار. کاشمر با ۵۲۰۰ هکتار، قائن با ۴۷۰۰ هکتار، گناباد با ۴۴۰۰ هکتار و فردوس با ۴۳۰۰ هکتار سطح زیر کشت. بخش عمده زعفران برداشتی در استان خراسان را تأمین کرده‌اند.در همین حال سطح زیر کشت زعفران در تایباد ۱۵۶۳ هکتار،‌ بردسکن و بیرجند هر یک ۱۵۰۰ هکتار و خواف با ۱۳۰۰ هکتار از دیگر مراکز پرورش این گیاه در استان خراسان می‌باشند. کشت زعفران در شهرهای طبس، تربت جام، نهبندان، سبزوار، مشهد، نیشابور، فریمان و چناران نیز در سطحی کمتر از ۳۳۰ هکتار صورت گرفت.

بررسی های آماری نشان  می دهد که میزان تولید زعفران در ایران از ۵۰۸۴۱ کیلوگرم در سال ۱۳۶۷  به ۵۸۵۹۵ کیلوگرم در سال ۱۳۶۸ (آغاز برنامه اول) افزایش سافت. روند افزایش تولید تا سال ۱۳۷۱ همچنان تداوم داشت. به طوری که در این سال ۱۱۰۲۱۰ کیلوگرم زعفران استحصال شد و برای نخستین بار تولید زعفران ایران ار مرز ۱۰ تن بالاتر رفت و به حدود دو برابر سال آ‌غازین برنامه اول رسید. در سال ۱۳۷۲ تولید زعفران به ۹۸۸۸۰ کیلوگرم تنزل یافت. اما در سال ۱۳۷۳ به ۱۲۶۶۹۰ کیلوگرم رسید. افت تولید در سال ۱۳۷۴ موجب شد که مجموع تولید زعفران ایران به ۸۷۵۵۰ کیلوگرم برسد. در حالی که در دوره زمانی (۷۴-۱۳۷۱) سطح زیر کشت کاهش نداشت. از سال ۱۳۷۵ بار دیگر روند افزایش تولید آغاز شد، به طوری که میزان برداشت محصول زعفران در این سال به ۱۱۲۱۲۴ کیلوگرم، در سال ۱۳۷۶ به ۱۲۳۱۶۹ کیلوگرم، در سال ۱۳۷۷ به ۱۳۰۸۹۶ کیلوگرم و در سال ۱۳۷۸ به ۱۷۳۴۵۱ کیلوگرم بالغ شد.

طی دوره ۱۲ ساله (۷۸ – ۱۳۶۷) سطح زیر کشت تقریباً ۲۸۰ درصد و میزان برداشت محصول ۲۴۱ درصد افزایش یافت.

بر اساس آخرین برآوردهای موجد میزان تولید زعفران ایران در سال ۱۳۷۹ به ۱۴۰ تا ۱۵۰ تن ریده است که نسبت به سال ۱۳۷۸ کاهش داشت.

 

آمار ۱۲ ساله سطح زیر شکت ، میزان تولید  عملکرد زعفران ایران

سال سطح زیر کشت

(هکتار)

میزان تولید

(کیلوگرم)

میزان عملکرد

(کیلوگرم در هکتار)

۱۳۶۷

۱۳۶۸

۱۳۶۹

۱۳۷۰

۱۳۷۱

۱۳۷۲

۱۳۷۳

۱۳۷۴

۱۳۷۵

۱۳۷۶

۱۳۷۷

۱۳۷۸

۹۶۸۴

۱۲۳۰۹

۱۵۴۲۰

۱۸۱۲۱

۱۸۶۴۷

۱۹۲۶۱

۱۹۸۸۲

۱۹۸۸۲

۲۳۶۷۵

۲۵۵۰۰

۳۰۴۶۳

۳۶۷۲۴

۵۰۸۴۱

۵۸۵۹۵

۷۴۷۶۵

۹۳۱۰۲

۱۱۰۲۱۰

۹۸۸۸۰

۱۲۵۵۹۰

۸۷۵۵۰

۱۱۲۱۲۴

۱۲۳۱۶۹

۱۳۰۸۹۶

۱۷۳۴۵۱

۲۵/۵

۷۶/۴

۸۵/۴

۱۴/۵

۹۱/۵

۱۳/۵

۳۷/۶

۴/۴

۵/۴

۸۳/۴

۳/ ۴ایجا

۷۵/۴

بررسی‌های آماری همچنین نشان می دهد که میزان عملکرد در هکتار زعفران بین ۴ تا ۶ کیلوگرم در هکتار رساند.

با توجه به اهمیتی که کشت و پرورش زعفران از لحاظ جلوگیری از مهاجرت حاشیه نشینان کویر با ایجاد ۵/۶ میلیون روزکاری در مناطق محروم جنوب خراسان (در سال) و ارتزاق ده‌ها هزار نفر از هموطونان، ارزآوری زیاد صادرات این محصول به بازارهای جهانی، ارزش بالای دارویی و ادویه‌ای آن، سهولت در نگهداری و حمل و نقل، ایجاد سودی به میزان ۳۹ میلیارد تومان برای زعفران کارین (در سال ۱۳۷۸) و ایجاد اشتغال فصلی و دایم،‌ ضرورت دارد که آموزش‌های لازم به بهره‌‌برداران ارایه شود و با رعایت ااصول و شیوه‌ های بهزراعی، میزان برداشت محصول و درآمد زعفران کاران را به طور چشمگیری افزایش داد.

در برنامه توسعه کمی و کیفی رعفران، افزایش عملکرد از طریق انجام عملیات بهزراعی، آموزش زعفران کاران. توزیع تجهیزات خشک کن و . . .  پیش‌بینی شده است. کارشناسان عقیده دارند که با انجام موفقیت‌آمیز این برنامه، تولید زعفران ایران با سطح زیر کشت کنونی به ۳۰۰ تن در سال خواهد رسید.

طبق آمارهای موجود  میزان عملکرد در هکتار زعفران از ۲۵/۵ کیلوگرم در سال ۱۳۶۷ به ۷۶/۴ کیلوگرم در سال ۱۳۶۸ رسید. در جریان برنامه اول عملکرد آن بهبود یافت و در سال ۱۳۷۳ به ۳۷/۶ کیلوگرم در هکتار رسید. اما در برنامه دوم همواره کمتر از ۵ کیلوگرم در هکتار بوده است.

به عقیده کارشناسان، بهزراعی کشت و پرورش زعفران سبب می‌شود که درآمد زعفران کاران ۵/۲ تا ۳ برابر شود. ضمن آنکه محصول بیشتری برای صادرات در دسترس خواهد بود.

برنامه افزایش تولید زعفران به لحاظ ایجاد اشتغال درآمد برای زعفران کاران و رشد صادرات غیر نفتی به صورت پنج ساله تهیه شده است. در این برنامه افزایش عملکرد در واحد سطح با روش های بهزراعی، بهبود وضعیت برداشت و کیفیت فرآوری با هماهنگی دستگاه‌های دولتی و خصوصی ذیربط و . . . مد نظر می‌باشد.

به منظور افزایش کیفیت زعفران و بهداشتی‌سازی آن در برنامه پنج ساله، اعتباری به میزان ۳۳۸۴ میلیون ریال برای توزیع تجهیزات خشک کن (برای ۱۰ هزار هکتار)، ایجاد ۲۱ واحد (ایستگاه) برای بهداشتی‌ سازی تولید زعفران با ۲۱۰۰ میلیون ریال اعتبار، توزیع ۵۰۰۰ سبد منفذ دار با اعتباری به میزان ۵۲ میلیون ریال، برگزاری ۳۱۰ دوره آموزشی با عتباری به میزان ۳۷۵ مییون ریال و برگزاری ۲ دوره همایش با اعتباری به میزان ۶۰ میلیون ریال پیش‌بینی شده است.

برای افزایش عملکرد زعفران نیز ۱۵۱۴ میلیون ریال اعتبار برای اجرای تغذیه الگویی مزارع در سطح ۴۲۰۰ هکتار و نیز با اعتباری به میزان ۳۶۰ میلیون ریال جهت ایجاد مزارع نمونه در سطح ۳۰ هکتار، پیش‌بینی شده است.

به منظور دستیابی به اهدف کمی و کیفی و رفع مشکلات تولیدکنندگان زعفران در مجموع ۲۲۲ میلیون ریال اعتبار در نظر گرفته شده که صرف تهیه نشریه، فیلم ، تراکت و . . .  خواهد شد.

به منظور انجام نظارت و کمک‌های فنی ۷۱۵ میلیون ریال و برای انجام اقدامات پشتیبانی ۹۰۵ میلیون ریال اعتبار در برنامه پنج ساله منظور شده است.

انتظار می‌رود با صرف این اعتبارات ، توید زعفران از لحاظ کمی و کیفی در حد قابل توجهی افزایش یابد. چنانچه مراحل خشک کردن، جمع‌آوری و نگهداری زعفران با توجه به اصول بهداشتی صورت پذیرد. و نیز با انجام عملیات بهزراعی و تغذیه مناسب گیاه و ارایه آموزش‌های لازم به زعفران کاران انجام نظارت‌های فنی، می‌توان انتظار داشت که عملکرد در هکتار زعفران با حدود ۱۰ کیلوگرم افزایش یابد.

کارشناسان دستیابی به رقم مذکور با توجه به اعتبارات اختصاص یافته را ناممکن نمی دارنند و عقیده دارند چنانچه دستگاه‌های ذیربط همکاری و هماهنگی گسترده‌ای با زعفران کاران داشته باشند و آموزش‌های لازم برای رعایت اصول فنی و بهداشتی در مراحل مختلف رابه آنها ارایه دهند . به سهولت می‌ توان تولید زعفران ایران را بدون افزایش سطح زیر کشت تا دو برابر میزان کنونی افزایش داد و به سالانه ۳۰۰ تن رساند.

آنچه مسلم است، زعفران از محصلات صادراتی شناخته شه ایران در بازارهای جهانی است و تقاضای بازار جهانی برای این محصول نیز سیر صعودی دارد و چنانچه بتوان محصول زعفران را از لحاظ کمی و کیفی ارتقاء بخشید . می‌توان ارز آوری مناسبی را برای اقتصاد ملی و درآمد قابل توجهی را برای زعفران کاران تدارک نمود.

افزایش تولید زعفران کاهش قیمت آن را به دنبال خواهد داشت.

اشاره:

زعفران از ادویه‌های گران جهان است که بخش عمده توید آن در ایران صورت می گیرد. سهم ایران در صاردات جهانی زعفران در سال‌های اخیر بیش از ۶۰ درصد بوده و عمده‌ترین عرضه کننده زعفران در بازار جهانی محسوب می شود.

در شرایط کنونی امکان افزایش تولید زعفران در ایران وجود دارد. لیکن برای رشد صادرات آن ضرورت دارد بازاریابی و تبلیغات مناسبی صورت گیرد تا برتری زعفران ایران  نسبت به تولیدات دیگر کشورها به جهانیان معرفی شود.

رشد صادرات زعفران نه تنها به لحاظ ارزآوری، بلکه برای ادامه حیات اقتصادی حاشیه نشینان کویر. به ویژه در جنوب استان خراسان که محصول اصلی تولیدی آنها است. ضرورت دارد.

در خصوص روند تولید و صادرات زعفران ایران و موقعیت آن در بازارهای جهانی، خبرنگار نشریه «بررسی‌های بازرگانی با آقای عباس جلب عامی مدیر کل دفتر امور گل و گیاهان زینتی، دارویی، قارچ و زعفران وابسته به وزارت جهاد کشاورزی، گفت و گویی دارد که با هم می خوانیم.

علل محدودیت تولید زعفران در ایران چیست؟

زعفران گران ترین ادویه جهان است که مصرف آن در سطح بین المللی محدود است. محدودیت مصرف و محدودیت تولید این محصول را نیز سبب شده است. به گونه‌ای که امروزه تعادل بین تولید و مصرف آن برقرار است.

توسعه مصرف جهانی زعفران با تبلیغات و یافتن بازارهای جدید امکان پذیر است و به تبع آن تولید نیز می‌توان افزایش یابد. اما در شرایط کنونی، ارتقای کیفیت زعفران تولیدی، مهمترین برنامه دفتر امور گل و گیاهان زینتی، دارویی، قارچ و زعفران می‌باشد.

چه مقدار از تولید زعفران ایران به بازار های جهانی صادر می شود؟

طبق آمارهای تولید و صادرات زعفران که از سوی این دفتر و گمرک جمهوری اسلامی ایران تهیه شده است. تولید زعفران ایران در سال‌ ۱۳۷۴ معادل ۸۷ تن بود که ۳۴ درصد یا ۳۰ تن آن صادر شد. در سال ۱۳۷۵ تولید زعفران به ۱۱۲ تن و صادرات آن به ۴۳ درصد تولید یا ۴۸ تن بالغ شد.

در سال ۱۳۷۶ حدود ۳۰ درصد یا ۳۷ تن از مجموع تولید ۱۲۳ تنی زعفران ایران روانه بازارهای جهانی گردید. سهم صادرات زعفران در سال ۱۳۷۷ به ۴۵ درصد تولید یا ۵۸ تن رسید،‌ در حالی که کل تولید زعفران کشور در این سال ۱۳۰ تن ثبت شد . با افزایش تولید زعفران در سال ۱۳۷۸ و رسیدن آن به سطح ۱۷۳ تن. میزان صادرات نیز افزایش یافت.

حدود ۵۱ درصد زعفران تولیدی ایران در این سال که ۸۸ تن بود. صادر شد. اما در سال ۱۳۷۹ سطح تولید به ۱۲۵ تن کاهش یافت. اما سهم صادرات نسبت به تولید زعفران افزایش یافت و به ۸۸ درصد رسید. به عبارت دیگر ۱۱۱ تن از محصول زعفران ایران در سال گذشته راهی بازارهای جهانی گردید.

آیا در سومین برنامه پنج ساله توسع اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور، توسعه تولید زعفران مد نظر بوده است؟

توسعه تولید زعفران در برنامه این دفتر نبوده، بلکه ارتقای سطح کیفی محصول در اولویت است. در خصوص بهبود کیفیت زعفران نیز در برنامه سوم یک میلیارد و دویست میلیون ریال بودجه اختصاص یافته است.

مشکلات اساسسی زعفران کاران و صادرکنندگان زعفران چیست؟

مشکلات عمده تولیدکنندگان زعفران شامل پایین بودن قیمت. خشکسالی و کمبود نقدینسی گاست صادر کنندگان زعفران نیز با مشکلاتی نظیر کمبود نقدینگی و تجهیزات بسته‌بندی  نیز پایین بودن قدرت رقابت در برابر صادرکنندگان اسپانیایی مواجه هستند.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

لینک دانلود متن کامل

دانلود پروژه رشته صنایع غذایی در مورد سهم ایران در بازار جهانی زعفران – قسمت چهارم

البته حتی یک کیلو خروج زعفران غیر مجاز می‌تواند بازار زعفران ایران را دچار مشکل سازد و آن را به اصطلاح خراب کند. بازارچه‌های مرزی و تجارت چمدانی زعفران،‌ خطری جدی برای صادرات زعفران ایران محسوب می‌شود.

مشکلات برون مرزی صادرکنندگان واقعی زعفران را ذکر کنید.

وجود زعفران تقلبی،‌ مشکلات عدیده‌ای برای صادرکنندگان این محصول در بازارهای خارجی پدید آورده است. صادرکنندگان عزیز واقعی. زعفران تقلبی را به قیمت‌های بسیار پایینی به بازارهای خارجی عرضه می‌کنند. این امر باعث می‌ شود تجار واقعی نتوانند قیمت زعفران ایران را بالا ببرند.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

پیمان زعفران نیز در این برهه مشکلی را برای صادرکنندگان زعفران ایجاد کرده است.

پیمان زعفران چقدر است،

پیمان زعفران هم اینک ۴۷۰ دلار است. دولت پیمان خیلی از کالها را حذف کرده است. اما پیمان زعفران و زیره سبز را حذف نکرد.

البته امروز قیمت ارز در بازار آزاد با ارز صادراتی تفاوت چندانی ندارد. اما هر کیلو زعفران ۴۲۰ تا ۴۳۰ دلار به فروش می‌‌رود. در صورتی که پیمان آن هر کیلو ۴۷۰ دلار است.

برای انیکه ایران بتواند نبض بازار جهانی زعفران را به دست گیرد، چه باید کرد؟

اتحادیه‌ بارها به دولت پیشنهاد کرده است از صادرات چمدانی و صادرات از طریق بازارچه های مرزی جلوگیری کند. در ضمن به دولت پیشنهاد شده است داشتن کارت اتحادیه را برای صادرات زعفران الزامی کند تا صادرکنندگان زعفران با در دست داشتن این کارت به تجارت خارجی زعفران بپردازند وقتی کارت اتحادیه الزامی شد. صادرکنندگان زعفران اعم از بازارچه‌‌‌های مرزی یا از طرق دیگر،‌ موظف می‌شوند کارت اتحادیه را ارایه دهند. با ارائه کارت اتحادیه مشخص خواهد شد چه کسانی زعفران حقیقی و چه کسانی زعفران تقلبی صادر می کنند. دولت باید نظر اتحادیه در زمینه ارایه الزامی کارت اتحادیه را تحت هر شرایطی به مورد اجرا گذارد.

به نظر می‌رود روز به روز به رقبای زعفران ایران در بازارهای جهانی اضافه می‌شود. آیا ایران در این زمینه رقیب جدی هم دارد؟

رقبای ایران هم اینک اسپانیا. یونان و به طور مختصر هندوستان است. مراکش و مصر نیز زعفران تولید می کنند. اما تولید آن تکافوی مصرف داخلی‌شان را می‌دهد. چین به تازگی صادرات زعفران را شروع کرده است. اگر صادرات چین به میزانی برسد که بتواند یک رقیب جدی برای ایران باشد. معلوم نیست که عاقبت زعفران ایران چه می شود. چین به تازگی صادرات زعفران را شروع کرده است.

اگر صادرات چین به میزانی برسد که بتواند یک رقیب جدی برای ایران باشد. معلوم نیست که عاقبت زعفران ایران چه می شود. چین اینک در مراحل اولیه تولید است. اما اگر کشت و صادرت این محصول در کشوری که ۲/۱ میلیارد نفر جمعیت دارد و زمین‌های وسیعی را می‌تواند زیر کشت زعفران ببرد، یا بگیرد. خطر بزرگی برای زعفران ایران ایجاد خواهد کرد.

تولید چین اکنون در سطح پایینی است. اما استعدادهای موجود در این کشور از جمله نیروی کار، خاک و مزد کم کارگر می تواند این کشور را در تولید زعفران موفق کند.

البته کیفیت تولید زعفران در چین نیز اهمیت دارد و من یقین دارم محصول آنها نمی‌تواند با محصول زعفران درجه یک ایران رقایت کند. چینی‌ها وقتی وارد بازار یک کالا می‌شوند. در سال های اول در سطح پایین هستند. اما در سال‌های بعد قادر خواهند بود در بازار موفق عمل کنند.

بازارهای آینده زعفران ایران کدام کشورها هستند؟

به جز بازارهای کنونی،‌ آینده بازار آمریکا و آمریکای جنوبی می‌تونند بازارهای مطلوبی برای زعفران ایران محسوب شوند.

هنوز زعفران ایران به صورت انبوه وارد بازار آمریکا نشده است. ولی در آینده نزدیکی صادرات به این بازا آغاز می‌شود. البته به نظر می‌رسد چین رقیب ایران در این بازار شود.

قیمت زعفران ایران در بازارهای جهانی تابع چه عواملی است؟

قیمت زعفران در بازارهای جهانی به طور اصولی ثبات ندارد و تابع عرضه و تقاضا است.

نقش اسپانیا در بازار این محصول حایز اهمیت است. چین هم به این بازار اضافه شده و نقش آن در آینده حایز اهمیت خواهد بود. زعفران ایران سه سال قبل هر کیلو تا ۷۰۰ دلار هم صادر شد. اما امروز ۴۲۰ تا ۴۳۰ دلار است.

آیا برای زعفران صادراتی ایران گشایش اعتبار می‌شود؟

برای زعفران گشایش اعتبار نمی‌ شود. تجار ایرانی زعفران را به صورت «دیدن و خریدن» طرف خارجی صادر می‌کنند. خریداران خارجی پس از دیده زعفران ایران آن را می‌پسندند  می‌خرند.

اطمینان یافتن خریدار خارجی از زعفران ایران اهمیت زیادی دارد. خریداران خارجی زعفران ایران سالهاست طرف ایرانی خود را می‌شناسند و دو طرف برای یکدیگر اعتبار زیادی قایل هستند و به هم اطمینان دارند.

به ندرت دیده شده است یک خریدار خارجی پول طرف ایرانی را پرداخت نکند. البته در کشورهای تازه استقلال یافته و روسیه بازها اتفاق افتااده است که پول طرف ایرانی را پرداخت نکنند.

چه توصیه‌ای به صادرکنندگان زعفران ایران دارید؟

صادرکنندگان زعفران نباید محصول با ارزش خاک‌های ایران را مفت از دست بدهند. سعی کنند جنس صحیح و سالم برای طرف خارجی ارسال کنند و آن را ارزان نفروشند.

چرا منافعی که باید یه جیب زعفران کار زحمتکش برود و ارزحاصل از آن برای اقتصاد مملکت خرج شود. به جیب اروپاییان برود. نباید زعفران بد تقلبی و ارزشان به خارج صادر کرد.

زعفران حاصل دسترنج زارعان محروم است و درآمد آن باید برای بهبود زندگی این قشر خرج شود. رقابت ناسالم باید از میان برداشته شود و دولت جلوی تقلب در صادرات زعفران را بگیرد تا قیمت واقعی خود را به دست آورد.

ضربه ای که تجاز غیرواقعی زعفران به صادرات این رشته زده اند،‌ باعث شده است در برخی مواقع هر کیلو زعفران در بازارهای خارجی حدود ۲۰ دلار ارزان‌تر از ایران به فروش برود.

آیا مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران در صادرت زعفران نقش دارد؟

بله. این مؤسسه طعم، رنگ و قدرت بازدهی زعفران را گواهی می‌کند. در آن سوی مرزها نیز گواهی استاندارد ایران صددرصد مورد قبول است. برخی محموله‌های زعفران که بدون گواهی استاندارد و از طریق تجارت چمدانی و یا بازارچه‌های مرزی به خارج راه پیدا می‌کند، مورد ایراد طرف‌های خارجی واقع می‌شود.

بهترین طریق تبلیغات روی زعفران ایران به چه صورت است؟

باید زمینه برای تبلیغ زعفران ایران از طریق اتحادیه فراهم شود. دولت باید اتحادیه را کمک کند تا زعفران ایران را از طریق تلویزیون، مطبوعات و رادیوهای خارجی به  مصرف‌کنندگان آن بشناساند.

هزینه تبلیغات در خارج از کشور گزاف است و دولت باید هزینه تبلیغ این محصول با ارزش را تأمین کند.

آیا نمایشگاه خاص زعفران در خارج از کشور وجود دارد؟

برای زعفران به طور خاص نمایشگاهی وجود ندارد، اما در دو نمایشگاه «آنوگاه» در آلمان و «سیال» در فرانسه که خاص مواد غذایی است. زعفران نیز عرضه  می‌شود.

حضور در  نمایشگاه ها بین ۵۰ تا ۱۰۰ میلیون ریال برای هر شرکت کننده ایرانی هزینه دارد. توصیه شما به دولت چیست؟

دولت یا باید جلوی صادرات زعفران از طریق بازارچه‌های مرزی و تجارت چمدانی را بگیرد و یا اینکه از صادرکننده پیمان نگیرد و اجازه دهد آزادانه به صادرات بپردازند.

البته برداشتن پیمان لطماتی را به بازار صادرات می‌زند. در نتیجه بهتر است جلوی صدور زعفران از بازارچه‌های مرزی و تجارت چمدانی گرفته شود.

در ضمن دولت باید اتحادیه‌ها را تقویت کند تا آنها بتوانند جلوی تقلب در صادرات را بگیرند.

با تولید زعفران به روش های علمی برداشت آن تا دو برابر افزایش می‌یابد.

اشاره:

زعفران یکی از محصولات کشاورزی ارزشمند صادراتی ایران است که در زمین‌های خشک و نیمه خشک جنوب خراسان و برخی نقاط کشور کشت می‌شود. ارزش اقتصادی فراوان زعفران در بازارهای جهانی و اشتغال و درآمد مناسبی که پرورش این گیاه به دنبال دارد. بازده اقتصادی آن را قابل توجیه نموده است.

با وجود آنکه بخش اعظم زعفران مصرفی جهان در ایران تولید می‌شود. اما موانعی برای کسب درآمد ارزش معقول از صادرات زعفران وجود دارد که بررسی و یافتن راهکارهای مناسب برای برطرف ساختن این موانع می‌تواند در رشد درآمدهای ارزی. ایجاد اشتغال مناسب و . . .  تأثیر بسزایی داشته باشد.

خبرنگار نشریه «بررسی‌های بازرگانی» در گفت و گو با آقای دکتر رضا امید بیگی،‌ دانشیار و معاون پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس و متخصص تولید و فرآوری گیاهان دارویی که کتاب‌های متعددی در این زمینه به رشته تحریر درآورده ، مباحث مربوط به تولید و تجارت زعفران را در میان گذاشته است.

ما حصل این گفت و گو را با هم می خوانیم.

تاریخچه کشت زعفران در ایران به چه زمانی برمی‌گردد؟

کشت زعفران در ایران از زمان «مادها» آغاز شده است. این گیاه بسیار قدیمی با فرهنگ سرزمین ما عجین شده است.

شغل زعفران کاری در جنوب خراسان از پدر به فرزند می‌رسد و طی سال های سال یک خانواده حرفه زعفران کاری را دنبال کرده و آن را یک فعالیت مقدس قلمداد می‌کنند و کسانی که در کاشت و داشت و برداشت زعفران زحمت می‌کشند. حاضر به تقلب نیستند.

ویژگی‌های گیاه زعفران را ذکر کنید.

«مارگالت» یکی از اکولوژیست های معروف جهان که اسپانیایی است. عقیده دارد اگر چه برخی سرزمین‌ها کم بهره هستند. اما باید از این سرزمین‌های کم بهره نیز استفاده کرد.

وی که برنده جایزه نوبل نیز می‌باشد،‌ برای بهره‌برداری از سرزمین‌های کم بهره موضوع زراعت یاهن دارویی را مطرح کرده است.

زعفران جزو گیاهان دارویی است که می‌تواند در زمین‌های کم بهره به نحو مطلوب رشد کند، چرا که مواد مؤثر در این گیاه افزایش پیدا می‌کند و چون ارزش افزوده آن بالا است. می‌تواند در اقتصاد آن سرزمین و مردن آن خطه، مؤثر واقع شود.

سرزمین ایران جزو مناطق کم بهره محسوب می‌ شود که بخش‌هایی از آن در ناحیه نیمه خشک و خشک جهان واقع شده است. گیاه زعفران جزو گیاهان کم توقع است که در سرزمین‌های خشک تولید می‌شود  بازده اقتصادی آن بسیار بالا است.

زعفران زمانی نیاز به آب دارد که گیاهان دیگر نیاز به آب ند ارند. با اینکه نیاز آنها به آب در حداقل است.

گیاه زعفران تابستان در خواب است و به هیچ وجه به آب نیاز ندارد و چون در زمستان رشد می‌ کند. دارای هیچ گونه آفت جدی نیست و نیازی به سمپاش ندارد.

زعفران گیاهی چند ساله است و اگر یک بار کشت شود تا ۱۷ یا ۱۸ سال می‌توان از آن بهره‌‌بردای کرد. از این  رو زعفران در مناطق کم بره به مثابه طلا برای کشاورزان است.

وزن کم زعفران و عدم نیاز به وسایل حمل و نقل باعث سهولت نگهداری و حمل و نقل آن می‌شود و در این رهگذر هزینه‌ها کاهش می‌یابد.

زغفران جزو گیاهان کارگر طلب است و اشتغال زا محسوب می‌شود. چون لاله‌های آن ارزش دارد و تا امروز هنوز هیچگونه ماشینی طراحی نشده است که بتواند کلاله‌ های زعفران را جمع‌آوری  برداشت کند. بنابراین تعداد زیادی کارگر را مشغول به کار می‌کند. طبق آمار موجود حدود ۱۰۰ هزار خانوار در جنوب خراسان از کاشت. داشت و برداشت زعفران ارتزاق می‌کنند.

سطح زیر کشت زعفران و تولید در هکتار این ماده ارزشمند در ایران چقدر است؟

سطح زیر کشت زعفران در ایران حدود ۳۵۸۳۲ هکتار است که از هر هکتار ۵ تا ۷ کیلوگرم زعفران برداشت می‌شود.

میزان تولید در هکتار زعفران در کشورمان بسیار ناچیز است. اگر تولید آن علمی تر شود و از حالت سنتی درآید. میزان تولید در هکتار به ۱۰ تا ۱۲ کیلو افزایش خواهد یافت.

سطح زیر کشت زعفران در ایران از چه زمانی متحول شده است؟

قبل از سال ۱۳۱۵ زعفران در ایران در سطوح بزرگ کشت نمی‌شد. بلکه کشت زعفراندر باغ یا باغچه‌های مردم صورت می ‌‌گرفت تا مصرف خانوار تأمین شود.

از سال ۱۳۱۵ به بعد سطح زیر کشت زعفران افزایش پیدا کرد و از ۲۹۵۰ هکتار به ۳۵۸۳۲ هکتار در سال ۱۳۷۸ رسید. در سال ۱۳۷۸ در استان خراسان حدود ۱۷۰ تن زعفران تولید شد.

جنوب خراسان دارای زمین های کویری است اما در شهرهای مختلف از ۲۵ هکتار تا ۴۰۰۰ هکتار زعفران زیر کشت است.

عمده‌ترین نقاط تولید زعفران ایران کجاست؟

حدود ۹۵ درصد زعفران ایران در جنوب خراسان کشت می‌شود. اما در سال‌های اخیر در اطراف ساوه. قم و قزوین نیز کشت زعفران متداول شده است.

آیا کشت زعفران در میان محصولات کشاورزی دارای مزیت نسبی است؟

به یقین دارای مزین است. زیرا کشت زعفران فقط یکبار انجام و چند سال از آن برداشت می‌‌شود.

زعفران نیازی به آبیاری ندارد و به طور عمول با بارندگی‌های پاییز سبز می‌شود و چنانچه آب نیاز داشته باشد. زمانی است که گیاهان دیگر به خواب رفته‌اند و نیاز به آب ندارند.

زعفران یکی از گیاهانی است که می‌تواند منبع درآمد عظیمی برای مناطق خشک و کویری باشد. اصولاً این گیاه با ارزش در زمین‌های نامناسب که برای هیچ محصولی مفید نیست. کشت می‌‌شود  و آفات و بیماری ندارد.

کشت زعفران به صورت سنتی انجام می‌ شود یا صنعتی؟

متأسفانه در ایران کشت زعفران به صورت سنتی است و مهمترین فرآیند پس از برداشت آن،‌ یعنی خشک کردن زعفران نیز به شیوه سنتی انجام می‌گیرد.

خشک کردن زعفران در اسپانیا با روش‌های مناسب و به صورت ماشینی انجام می‌گیرد. اما در ایران هنوز روش‌های متداول است.

در سال ۱۳۷۲ شبکه تلویزیونی CNN آمریکا فیلمی از تولید زعفران ایران نشان داد که تأثیر زیادی روی خریداران خارجی این محصول گذاشت و فروش آن را دچار لطمات شدیدی کرد. کاشت،‌ داشت و برداشت زعفران متأسفانه عملی نیست.

اگر دولت کاشت، داشت و برداشت زعفران را با فناوری روز جهان منطبق سازد. چدا از آنکه بیکاری را در سطح وسیعی بهبود می بخشد. روی درآمد زعفران کاران نیز تأثیر زیادی خواهد داشت.

چه نهادهایی در زمینه کشت زعفران دارای اهمیت است؟

دانش،‌ آگاهی و فناوری مناسب، نهاده مهم برای کشت زعفران است. البته زمین‌هایی که زیر کشت زعفران می‌رود. بعد از ۱۵ تا ۲۰ سال که زعفران در آن کاشته می‌شود. گیاه دیگری نمی تواند در آن رشد کند و این زمین پس از ۲۰ سال برای کشت زعفران نیز مناسب نخواهد بود. هنوز مشخص نشده است چه موادی در زمین‌های زعفران کاری باعث این وضعیت می‌شود. باشد محققین ایرانی برررسی کند که چرا یک زمین زعفران کاری شده به چنین وضعی دچار می‌شود و چگونه می‌توان این وضعیت را از بین برد و مواد سمی که از ریشه زعفران تولید می شود. را چگونه می‌توان خنثی کرد.

آفات زعفران را ذکر فرمایید.

مهمترین آفت گیاه زعفران، موش است. این حیوان در زمین‌های زعفران لانه می‌کند و پیازهای زعفران را می خورد.

نحوه مبارزه با موش مزارع زعفران چگونه است؟

مبارزه با این حیوان موذی نیز به صورت سنتی انجام می‌گیرد. زعفران کاران یک لوله پلاستیکی را به اگزوز موتور سیکلت خود متصل می‌ سازند. و سر دیگر آن را در لانه موش قرار می‌دهند،‌ سپس موتور سیکلت را روشن کرده و دود حاصله از راه لوله پلاستیکی به داخل لانه موش منتقل شده و سبب خفه شده این  حیوان می‌شود.

زعفران آفت خاصی به جز موش ندارد. اما زعفران کاران از سموم موش کش استفاده نمی‌کنند.

میزان اشتغال مورد نیاز در هر هکتار مزرعه زعفران چقدر است؟

هنگام برداشت زعفران االی یک ده همه در برداشت این محصول به یکدیگر کمک می‌کنند برداشت گل زعفران مکانیزه نیست، در نتیجه اشتغال زیادی را می‌ طلبد.

آیا گل‌های زعفران ارزش اقتصادی ندارد؟

ثابت شده گل‌های زعفران دارای ارزش اقتصادی بالایی است. یک پروفسور فرانسوی بالایی است. یک پروفسور فرانسوی سال گذشته در سفر خود به ایران ۲۰ کیلو گل زعفران را به فرانسه برد و از آن ماده‌ای استخراج کرده استکه این ماده می‌تواند تحول عظیمی در صنعت عطر سازی جهان ایجاد کند.

این پروفسور که از مشاوران عالی صنعت عطرسازی فرانسه است. امسال سفارش ۵۰۰ کیلو زعفران را به ایران داده است.

چرا برداشت گل زعفران قبل از آفتاب است؟

گیاهان دارویی دارای موادی هستند که آنها را صاحب عطر و طعم کرده است. برای آنکه آفتاب شدید به آنها نتابد و مواد معطر زعفران متصادعد نشود. توصیه می‌شود. زعفران قبل از طلوع آفتاب برداشت شود تا  عطر و طعم آن تحت الشعاع آفتاب قرار نگیرد و محفوظ بماند.

خشک شدرن زعفران نیز در ساله انجام می‌شود. البته مهمترین روش برای خشک کردن زعفران استفاده از وسایل خشک کننده‌ الکتریکی است که در ایران متدوال نیست.

زعفران در بین محصولات کشاورزی از نظر ارزشی چه اهمیتی دارد؟

در حال حضر ارزش یک کیلو زعفران مرغوب در بازارهای جهانی بیش از ۱۲۰۰ دلار است. در صورتی که ازش یک تن گندم ۱۲۰ تا ۱۴۰ دلار است، در صورتی که ارزش یک تن گندم ۱۲۰ تا ۱۴۰ دلار است،‌ یعنی یک کیلو زعفران با ۸ تا ۱۰ تن گندم برابری می‌کند.

ذکر این نکته ضروری است حمل و نقل یک کیلو زعفران ساده است، اما حمل و نقل ۱۰ تن گندم بسیار مشکل‌تر است.

چرا امروزه زعفران در بازارهای جهانی اهمیت بالایی دارد؟

سال‌های متمادی زعفران به عنوان یک رنگ دهنده، ادویه و یک مطلبوع کننده غذا مورد استفاده قرار می گرفت، اما مطالعات اخیر نشان داده است در زعفران موادی وجود دارد که نشاط آور بوده و خاصیت آرام بخشی قابل توجهی در انسان دارد.

آزمایشگا‌ه‌های پزشکی دریافته‌اند مصرف زعفران انسان را از حاست غم و اندوه خارج  می‌‌دهد. صنایع داروسازی در سطح جهان در صدد هستند داروهای ضد افسردگی از زعفران به دست آورند.

زعفران خواص دیگری مانند اشتهاآوری و تقویت کننده دستگاه گوارش دارد و باعث سلامتی انسان می‌شود. زعفران گیاهی است که از هنگام تولدی تا مرگ مورد استفاده قرار می‌گیرد.

آیا طعم و کیفیت زعفران قبای ایران با زعفران ایرانی قابل مقایسه است،

پروفسور بتنی که از کارشناسان خبره زعفران در جهان است و روی زعفران یونان، اسپانیا و ایران تحقیقات زیادی انجام داده،‌ منعقد است زعفران ایران با زعفران هیچ کشوری قابل مقایسه نیست.

متأسفانه زعفران ایران با ناخالصی روبه رو می‌شود و کشانی که در تجارت این محصول تقلب می‌کنند. آن را با گلرنگ مخلوط کرده و مواد رنگی به آن می‌زنند و در نتیجه بازار نسبت به زعفران ایران بدبین می‌شود.

زعفران ایران از نظر میزان انرژی، ارزش غذایی و مواد رنگی به مراتب بالاتر از زعفران کشورهای رقیب است.

طعم و عطر زعفان ایران را به هیچ وجه زعفران کشورهای اروپایی ندارد.

زعفران در چه کشورهایی بیشتر مصرف می‌شود؟

زعفران در کشورهایی مورد مصرف قرار می گیرد که درآمد سرانه بالایی دارند. امارات متحده عربی، ژاپن و کشورهای اروپایی از جمله کشورهای مصرف کننده زعفران هستند.

در کشورهای فقیر زعفران مصرف نمی شود. امارات متحده عربی سالانه ۲۵ تن زعفران مصرف می‌کند. فرانسه، ایتالیا، سنگاپور نیز به ترتیب دارای مصرفی به میزان ۶/۲،  ۲/۲ و ۶/۱ تن در سال می‌باشند.

نقش زعفران ایران در بازارهای جهانی را ذکر فرمایید.

در حال حاضر ۶۵ درصد زعفران مصرفی جهان از ایران تأمین می شود. ۹۵ درصد محصول زعفران ایران در جنوب خراسان تولید می‌شود.

اطلاعات به دست آمده حکی است که متأسفانه هر ساله ۳۵ تا ۴۰ تن زعفران به صورت قاچاق از ایران خارج می شود که اگر دولت بتواند از این امر جلوگیری کند و این میزان زعفران از مبادی قانونی به خارج بورد. سود هنگفتی برای کشور خواهد داشت.

قیمت زعفران ایران در بازارهای جهانی چقدر است؟

قیمت هر کیلو زعفران ایران در بازارهای جهانی ۳۰۰ تا ۴۰۰ دلار است، اما قیمت زعفران در بازارهای چهانی به ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ دلار می‌رسد. اسپانیایی‌ها زعفران   ایران را با مارک خودشان به قیمت‌های بالا می فروشند.

به چه دلیل زعفران ایران را با قیمت‌های پایین خریداری می کنند؟

یکی از دلایل عمده‌ این امر، مراحل پس از برداشت است که عمده‌ترین فرآیند پس از برداشت زعفران، خشک کردن آن است.این مشکل روی پسته ایران هم مشاهده می‌شود و وجود سم افلاتوکسین پسته در اثر فرآیندهای پس از برداشت است.

سنتی خشک کردن زعفران در ایران باعث می‌ شود یک سری قارچها روی زعفران رشد کند و فروش آن را در بازارهای خارجی با مشکل مواجه سازد.

اگر این مشکل توسط مسؤولان مربوطه حل شود. قیمت زعفران ایران در بازارهای جهانی می تواند تا ۴ برابر میزان کنونی افزایش یابد.

صادرات چه میزان نفت با یک کیلو زعفران قابل مقایسه است؟‌

اگر کیفیت زعفران ایران بالا برود، قیمت آن در بازارهای جهانی تا ۱۰۰۰ دلار می‌رسد. اما قیمت یک بشکه نفت ایران ۲۵ دلار است. در نتیجه قیمت ۴۰ بشکه نفت برابر یک کیلو زعفران خواهد بود.

هم اینکه که قیمت زعفرن ایران در بازارهای جهانی به طور متوسط ۳۰۰ دلار در هر کیلو است، که معادل بهای ۱۲ بشکه نفت است.

حدود یکصد هزار خانوار در جنوب خراسان از کاشت، داشت و برداشت زعفران ارتزاق می‌ کنند. تولید زعفران، کارگر بر است و تاکنون  هیچگونه ماشینی برای برداشت و جمع‌آوری کلاله این گیاه طراحی نشده است.

آیا در محیطهای آموزشی ایران در زمینه تولید و صادرات زعفران دروسی تدریس می‌شود؟

متأسفانه خیر، به نظر من همان گونه که در ایران سازمان چای و دخانیات وجود دارد. و روی کاشت. داشت و برداشت چای و دخانیات تحقیق انجام می‌شود. باید یک انستیتو تحقیقات زعفران نیز تأسیس شود تا متخصصان و افراد خبره در کنار اساتید دانشگاهی این محصول به تحقیق و توسعه کشت و  عمل‌آوری آن بپردازند.

کشورهای اسپانیا و یونان در زمینه تولید و تجارت زعفران جزو رقبای ایران هستند، اما تولید آنان بر اساس فناوری روز صورت می‌گیرد و در نتیجه اروپاییان ترجیح می‌دهند زعفران اسپانیا را خریداری کنند  در نتیجه زعفران اسپانیا دارای قیمت بالاتری از زعفران ایران است.

کشورهایی چون پونان و اسپانیا با آنکه دارای سطح زیر کشت پایین‌تر از ایران هستند، اما عمل آوری زعفران آنها به نحوی است که قیمت زعفرانشان چند برابر ایران است.

متاسفانه در ایران ارتباطی بین محیط دانشگاه و تولید کنندگان زعفران نیست.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

لینک دانلود متن کامل

دانلود پروژه رشته صنایع غذایی در مورد سهم ایران در بازار جهانی زعفران – قسمت سوم

آیا تولید زعفران مزیت اقتصادی دارد؟

کشت و کار زعفران به ویه در جنوب استان خراسان نسبت به دیگر محصولات کشاورزی، از مزیت بالایی برخوردار است.

برای توسعه کشت زعفران در ایران چه محدودیت‌هایی قابل توجهی وجود دارد؟

اول آنکه مصرف جهانی زعفران محدود است. در حالی که تولید داخلی زعفران سبب کشاهی شدید قیمت آن می شود. تولید زعفران در استان خراسان مزیت قابل توجهی دارد و به همین جهت حوزه فعالیت صادرکنندگان این محصول محدود به این استان است. از سوی دیگر، زعفران کاران خراسان نسبت به تولید کنندگان زعفران در دیگر مناطق کشور از دانش بیشتری در زمینه کشت و کار زعفران برخوردار هستند. به همین جهت تولید زعفران بیشتر در محدوده همین منطقه باقی مانده. البته در برخی استان‌ها نیز تولید زعفران در سطح خوبی است.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

دولت‌‌ چه حمایت‌های برای تولید زعفران از زعفران کاران می  کند؟

حمایت این دفتر از تولید  زعفران، معطوف به کیفیت تولید است. بهترین حمایت برای کیفیت تولید است. بهترین حمایت برای بهبود کیفیت زعفران، توسعه روش بهداشت برداشت این محصول است. زیرا برداشت به شیوه سنتی، افت کیفیت زعفران را در حد زیادی سبب می‌ شود. اما در روش جدید برداشت محصول زعفران که با استفاده از الک و هیستر و تجهیزات خشک کن بهداشتی صورت می گیرد، کیفیت محصول بسیار بالا خواهد بود.

توزیع الک و هیستر و . . .  برای برداشت صحیح زعفران با قسمت یارانه ای در چند سال اخیر توسط دفتر امرو گل و گیاهان زینتی دارویی قارچ و زعفران و سازمان جهاد کشاروزی استان خراسان، اقدام بسیار مناسبی بوده که انجام شده است. احداث ایستگاه‌‌های جمع‌آوری بهداشتی نیز  از اقدامات مهم دفتر در همین زمینه بوده است.

آیا دولت از صادرکنندگان زعفران نیز حمایت می کند؟

وزارت جهاد کشاورزی متولی بخش تولید است نه صادرات. به همین دلیل این دفتر برای هماهنگی و نیز اعلام اهمیت موضوع صادرات زعفران. جهت کمک به تولید آن فعالیت می‌کند. حمایت از تشکیل اتحادیه صادرکنندگان زعفران نیز نوعی حمایت از صادرات آن بوده است. اما اگر مشکل نقدینگی صادرکنندگان حل شود. کیفیت بسته‌بندی زعفران ارتقا خواهد یافت  و به تبع آن قیمت فروش زعفران در بازارهای خارجی افزایش خواهد یافت که در بهبود قیمت داخلی آن نیز تأثیر خواهد داشت. حل مشکل نقدینگی می تواند توان رقابت صادرکنندگان زعفران ایران را نسبت به صادرکنندگان اسپانیایی افزایش دهد.

سطح زیر کشت زعفران ایران چقدر است و تا چه حد قابل افزایش می باشد؟

سطح زیر کشت زعفران ایران از ۱۵۴۲۰ هکتار در سال ۱۳۶۹ به ۱۸۱۲۱ هکتار در سال ۱۳۷۰ و سپس به ۱۸۶۱۲۱ هکتار در سال ۱۳۷۰ و سپس به ۱۸۶۳۷ هکتار در سال ۱۳۷۱ افزایش یافت. سطح زیر کشت این ادویه ارزشمند در سال ۱۳۷۲ به ۱۹۲۶۱ هکتار و در سال‌های ۱۳۷۳ و ۱۳۷۴ به ۱۹۸۸۲ هکتار رسید. در سال ۱۳۷۵ سطح زیر کشت به ۲۳۶۷۵ هکتار، در سال ۱۳۷۶ به ۲۵۵۰۰ هکتار، در سال ۱۳۷۷ به ۳۰۴۶۳ هکتار، در سال ۱۳۷۸ به ۳۶۷۲۴ هکتار و در سال گذشته به ۴۱۳۲۵ هکتار و در سال گذشته به ۴۱۳۲۵ هکتار افزایش یافت که روندی صعودی را نشان می دهد.

در صورتی که قیمت زعفران بهبود یابد و مشکلات ناشی از خشکسای کم شود. سطح زیر کشت افزایش خواهد یافت . اما  در هر حال افزایش خواهد یافت. اما در هر حال افزایش سطح زیر کشت اصولاً به صلاح نیست. البته سطح زیر کشت هر ساله افزایش می‌یابد که گریز ناپیر اس. اما افزایش آن به هیچ وجه توصیه نمی‌شود. زیرا تولید بیشتر می تواند قیمت زعفران را از حد امروزی نیز کمتر کند و کشاورزان خرده‌پای جنوب خراسان را با مشکلات عدیده‌ای رو به رو سازد.

آیا امکان جذب سرمایه‌گذاری خارجی در کشت و کار زعفران وجود دارد؟‌

بخش عمده‌ای از فرآیند کشت و کار زعفران، احتیاج به نیروی انسانی (کارگر) دارد و از آنجا که نیروی کار در ایران ارزان است. قدرت تولید زعفران کشور را نسبت به دیگر کشورها افزایش می دهد این مسأله سبب شده است که تولید زعفران اسپانیا با شکلت روبه رو شود.

در بخش تولید ، جذب سرمایه‌گذاری‌های خارجی چندان اهمیتی ندارد. اما در بخش بسته‌بندی و خشک کردن زعفران و ایجاد ایستگاه‌های جمع‌آوری بهداشتی،‌ جذب سرمایه‌گذاری خارجی می‌تواند بسیار مناسب و مفید باشد.

سهم ایران در بازار جهانی زعفران چقدر است؟

ایران بیش از ۸۰ درصد زعفران موجود در بازارهای جهانی را تأمین می‌کند.

جایگاه زعفران ایران در بازار جهانی زعفران چگونه است؟

اگر چه بش از ۸۰ درصد زعفران موجود در بازارهای دنیا مختص به زعفران ایران است. اما در عمل بخش عمده‌آن به نام زعفران اسپانیا توزیع می‌شود.

متأسفانه تبلیغات منفی رقبای اروپایی در خصوص زعفران ایران که در دوران دفاع مقدس انجام شد. زعفران ایران که در دوران دفاع مقدس انجام شد. زعفران ایران را بدنام و با کیفیتی نامناسب معرفی کرد.

بهای زعفران ایران در بازار جهانی توسط خریدار تعیین می‌شود یا فروشنده؟

بخش عمده ای از زعفران ایران در بازار جهانی به صورت فله به فروش می رود و خریداران اصلی آن تجار اسپانیایی هستند. آنها زعفران ایران را به نام خود بسته‌بندی می کنند و به فروش می رسانند.

فروش زعفران فله به صورت توافقی بین صادرکننده ایرانی و تاجر خریدار اسپانیایی انجام می‌‌شود. اما پیشنهاد اول را فروشنده با توجه به قیمت روز ارایه می‌ کند.

آثار زعفران ایران به صورت قاچاق از کشور خارج می شود؟ پیامدهای قاچاق زعفران چیست؟

در سالهای گذشته قاچاق زعفران در حجم قابل ملاحظه‌ای انجام می شد. عوامل قاچاق نیز دلایل های زعفران بودند که به طور عمده آن را به بازار دبی منتقل می‌کردند به طور معمول وقتی قاچاق کالایی رواج پیدا کند. تقلب نیز زیاد می‌ شود. اما در سال گذشته قاچاق زعفران قابل ملاحظه‌ نبود. زیرا به لحاظ اقتصادی توجیه نداشت. اختلاف نرخ ارز واریزنامه‌ای و بازاز غبررسمی کاهش یافته و این امر  قاچاق زعفران را نامعقول و غیر قابل توجه نموده است.

صادر کنندگان غیر واقعی با تجارت محصول نامرغوب با به بازار زعفران ایران اسیب می‌ رسانند.

اشاره:‌

جهش در صادرات غیرنفتی، مهمترین هدف سومین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور است. در سال‌های اخیر نیز دولت تمهیدات و تسهیلات گوناگونی را برای رشد صادرات غیر نفتی اندیشیده و اعمال کرده که تا حدودی موانع و تنگناهای صادرات را از بین برده است. با این استعدادها و توانایی‌های کشور در خصوص حضور در بازارهای خارجی و رشد صادرات به کار گرفته شود.

یکی از محصولات مرغوب صادراتی ایران، زعفران است که در مناطق خشک و نیمه خشک حاشیه کویر و با زحمت فراوان کشاورزان به دست می‌آید، اما علی رغم مرغوبیت و کیفیت مطلوب زعفران ایران که قیمت در آن در بازارهای جهانی به دلیل حضور صادرکنندگان غیرواقعی یا تجارت محصول نامرغوب، از رشد واقعی برخوردار نبوده و مانع از افزایش درآمدهای ارزی ناشی از صدور زعفران شده است.

خبرنگار نشریه «بررسی بازرگانی» در گفت و گو با آقای جلیل مغازه‌ای، رییس اتجادیه صادرکنندگان کتیرا،‌ صمغ های نباتی، ریشه‌های گیاهی و دانه‌های کشاورزی ایران، روند بازار هانی زعفران ، موقعیت ایران در ایران بازار و موانع و مشکلات فراوری رشد صادرات این محصول ارزشمند را جویا شد. با هم ما حصل این گفت‌گو را می خوانیم.

زعفران ایران از چه زمانی صادر شده است؟

تا آنجا که اطلاع دارم، بیش از ۱۰۰ سال است که زعفران ایران صادر می‌شود. البته در آغاز شهرت نداشته و بیشتر به اسپانیا ارسال شده است.

زعفران ایران در آغاز به صورت نامی ناآشنا و به حالت تحفه وارد بازار کشورهای اروپایی شد و در زمان قاجاریه به صورت گمنام و بدون آنکه مبداء آن معلوم باشد. مورد مصرف اروپاییان قرار می‌‌گرفت. از آن زمان اعم زعفران ایران به نام خارجی‌ها به فروش می ‌رفت و برگشت پول نداشت.

از حدود ۴۰ سال پیش، زعفران ایران در بازارهای اروپای شناخته شد و جزو کالاهای لوکس است و مورد مصرف افراد پولدار می‌باشد.

آیا صادرات زعفران ایران فقط به کشورهای با درآمد سرانه بالا صورت می‌گیرد؟

کشور خاصی زعفران ایران را خریداری نمی‌کند، ‌اما بخش اعظم زعفران صادراتی ایران به کشورهای اروپایی که در آنجا شناخته شده است. صادر می‌ شود. مصرف زعفران در کشورهای اروپایی مانند اسپانیا، ایتالیا و فرانسه از تمامی کشورها بیشتر است. آلمان و انگلستان هم مقداری زعفران ایران را خریداری می‌کنند، اما خرید آنان کمتر از سه کشور یاد شده است.

اسپانیا از دیرباز صادر کننده زعفران بوده است، اما چند سالی است که از جرگه تولید کنندگان زعفران در سطح وسیع، خارج شده است. اما زعفران ایران را خریداری کرده و در بسته‌بندی های کوچک وارد بازارهای مصرف می‌کند.

به چه دلایلی اسپانیا از جرگه تولید کنندگان زعفران خارج شده است؟

حدود ۱۲ سال قبل یک سیل خانمان برانداز در اسپانیا جاری شد و تمای مزارع زعفران را از بین برد.پس از آن احیای مزارع زعفران برای زارعین اسپانیای مقرون به صرفه نبوده و در نتیجه این کشور از جرگه تولید کنندگان اصلی زعفران جهان خارج شد.

البته امروزه نیز کماکان در اسپانیا زعفران تولید می شود و بر اساس آخرین آمار اعلام شده تولید این کشور حدود ۲۰ تن در سال است و اما این میزان تولید تکافوی مصرف و صادرات سطوح بالا را نمی کند.

زعفران اسپانیا در گذشه شهرت داشت. اما امروز زعفران ایران را به آنجا می برند و به نام زعفران اسپانیا صادر می‌کنند.

مصرف کنندگان خارجی هنوز نمی‌دانند زعفران اسپانیا مصرف می‌کنند.

مزیت زعفران ایران نسبت به کشورهایی همچون اسپانیا، یونان و . . . چیست؟

رنگ، اصالت، طعم، عطر و اسانس زعفران ایران به مراتب از زعفران کشورهای اسپانیا، یونان و  . . . بیشتر است.

زعفران ایران در ار این ویژگی‌ها،‌ انرژی (کالری) زیادی دارد، اما زعفران کشورهای رقب از این میزان انرژی برخوردار نیست.

زعفران ایران به لحاظ ویژگی‌هایش همواره مشتری دارد‌، اما قیمت آن پیوسته در نوسان است.

چرا زعفران ایران نمی تواندن زعفران اسپانیا را در بازارهای جهانی عقب بزند؟

اسپانیا شهرت زیادی در بازار جهانی زعفران دارد. این کشور حدود ۲۰۰ سال است که در تولید و صادرات زعفران مشهور است.

زعفران ایران مرغوب‌تر از زعفران اسپانیا است. آنها همواره این محصول را با نام خود به بازارهای جهانی عرضه می کنند.

اسپانیا نمی تواند زعفران «قلم درشت قرمز یک دست بی تقلب» تولید کند. جمع تولید اسپانیا از ۲۰ تن در سال تجاوز نمی‌کند.

شهرت گذشته زعفران این کشور است که امروزه توانسته است زعفران ایران را به جای زعفران خود بفروشد.

چرا اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران و  اتحادیه صادرکنندگان این محصول اقدامی در این زمینه نمی‌ کنند؟

اتاق بازرگانی و  صنایع و معادن ایران و اتحادیه، تمهیدات لازم را انجام داده‌اند، اما اسپانیا یکی از اعضای اتحادیه اروپا است و اکثر اوقات جلوی پای ارگان‌های ایرانی ذیربط که در جهت معرفی زعفران ایران گام بر می‌دارند، به اصطلاح سنگ اندازی می‌کند.

اسپانیا اخیراً در اقدامی غیر معقول با همدستی یونان که یک تولید کننده و صادر کننده زعفران با حجم پایین است، نامه ای به اتحادیه اروپا نوشته بود که متعاقب آن اتحادیه اروپا نامه‌ای  به سفارت ایران در اسپانیا ارسال کرد و در آن ایران را متهم کرد که صادرات زعفران خود را با قیمت‌های خیلی نازل انجام می‌دهد. در صورتیکه یونان، زعفران تولیدی خود را به بهای هر کیلو ۶۵۰تا ۱۵۰۰ دلار می‌فروشد. در حالی که تمام این موارد کذب محض است و هیچکس حاضر نیست زعفران یونان را به بهای ۶۵۰ تا ۱۵۰۰ دلار خریداری کند.

البته ممکن است مصرف کنندگان،‌ زعفران را در بسته‌یندی های یک یا دو گرمی هر کیلوگرم ۶۵۰ دلار خریداری کنند، اما اینکه به صورت فله آن را به این مبالغ خریداری کنند، امری محال است.

اسپانیا و دیگر رقبای زعفران ایران درصد ایجاد مانع در برابر فروش زعفران ایران هستند و با این گونه تبلیغات سعی در بالا بردن قیمت زعفران ایران دارند تا زعفران خودشان را با قیمت کمتر و به راحتی به فروش برسانند.

بهای زعفران ایرن اکنون هر کیلو حدود۴۲۰ تا ۴۳۰ دلار است که این زعفران در بازارهای خارجی در بسته‌بندی‌های ۱ تا ۲ گرمی به ۶۵۰ دلار به فروش می‌رود. صادرکنندگان واقعی زعفران در ایران اکنون محصول خود را در بسته‌بندی‌های ۱ یا ۲ گرمی به بازارهای اروپا ارسال می کنند و با همان مبلغ هر کیلو ۶۰ دلار به فروش می‌رسانند.

چرا تمامی محصول زعفران ایران در بسته‌بندی‌های کوچک صادر نمی‌شود؟

برخی کارخانه‌ها زعفران ایران را به صورت فله خریداری می‌کنند و به مصارف مختلف می‌رسانند. زعفران ۱ یا ۲ گرمی فقط مخصوص فروشگاه‌ها است که با خریداران جزء طرف هستند.

چه دلیلی دارد که صادرکنندگان زعفران ایران حضوری مستمر در بازارهای خارجی ندارند و جز تعداد معدودی. اکثر آنها از صادرکنندگان ناموفق محسوب می شوند؟

وجود بازارچه‌های مرزی،‌ صادرات زعفران ایران را به کلی خراب کرده است. زعفران تقلبی از طریق بازارچه‌های مرزی به کشورهای همجوار می‌رود و سپس وارد کشورهای اروپایی می‌شود. زعفران تقلبی اعتماد خریداران زعفران ایران را سلب می‌کند. دولت باید در این زمینه چاره‌ای بیندیشد.

در بازارچه‌های مرزی کنترل وجود ندارد و صادرکننده در این بازار با هیچگونه قید و بندی رو به رو نمی‌‌باشد.

اتحادیه و اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران بارها اعتراض خود را در این زمینه اعلام کرده‌اند. اما دولت معتقد است عرضه کالاها در بازارچه‌های مرزی نیز صادرات محسوب می شود و وجود آن ضروری است.

مقداری زعفران ایران نیز به صورت تجارت چمدانی از کشور خارج می‌شود. این نوع تجارت نیز مورد اعتراض صادرکنندگان واقعی زعفران و اتحادیه قرار دارد. اما دولت این نوع تجارت را نیز جزو صادرات قلمداد می‌ کند.

چه میزان زعفران از طریق تجارت چمدانی و بازارچه‌های مرزی از کشور خارج می شود؟‌

ایران به طور متوسط سالانه ۶۰ تا ۷۰ تن زعفران به طور رسمی صادر می‌کند که این میزان صادرات در آمار گمرک منعکس شده است. در حالی که در سال‌هایی که زراعت زعفران خوب باشد. تا ۱۲۰ تن زعفران در کشور تولید می‌شود. از این میزان حدود ۱۰ تن از طریق تجارت چمدانی و بازارچه‌های مرزی به خارج می‌رود.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

لینک دانلود متن کامل

دانلود پروژه رشته صنایع غذایی در مورد سهم ایران در بازار جهانی زعفران – قسمت اول

اشاره:‌
زعفران از محصولات کشاورزی است که از دیرباز در ایران، آسیای صغیر و بخش هایی از اروپا به ویژه یونان شناخته و مصرف شده است. در گذشته مصرف زعفران به عنوان یک گیاه دارویی به لحاظ خواص آن مد نظر بوده،‌ اما امروزه زعفران به لحاظ رنگ، طعم و مزه خوب در صنایع غذایی مصر گسترده‌ای دارد. با این وجود، هنوز زعفران در بسیاری از کشورها شناخته شده نیست و مصرف جهانی آن در حد قابل قبولی نمی‌باشد.
بازار جهانی زعفران به طور عمد در اختیار شش کشور می‌باشد که عمده‌ترین صادرکننده‌ آن، ایران است. در این مقاله بازار جهانی زعفران را از نظر می‌گذرانیم و را‌‌ه‌های توسعه آن و افزایش صادرات زعفران از سوی کشورهای عرضه کننده به ویژه ایران را بررسی می نماییم.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید
زعفران از محصولات ارزشمند غذایی است که دارای خواص گوناگون درمانی، طعم و مزه جذاب و . . . است با این وجود بسیاری از مردم جهان هنوز با زعفران آشنا نشده‌اند و از این رو تجارت جهانی زعفران در حد محددی می‌باشد.
اطلاعات دریافتی از شبکه جهانی اینترنت نشان می‌دهد که در سال ۱۹۹۷ که اطلاعات مدون آن در دسترس می‌باشد، در مجموع ۲۹ میلیون و ۶۳۴ هزار دلار زعفران در بازار جهانی مبادله شده است.
سهم ایران در این بازار ۵۵/۶۳ درصد، اسپانیا ۱۳/۲۷ درصد، چین ۳ درصد،‌ ایتالیا ۶۸/۱ درصد، امارات متحده عربی ۲۶/۱ درصد و سوییس ۷۱/۰ درصد می‌باشد. ایران عمده‌ترین صادر کننده زعفران در جهان در سال ۱۹۷۷ بود. البته در سال‌های ۲۰۰۰-۱۹۹۸ نیز همچنان ایران بیشترین سهم را در تجارت جهانی زعفران داشته است. اما اطلاعات آن بر روی شبکه جهانی اینترنت موجود نیست.
آمار گمرک جمهوری اسلامی ایران نشان می‌دهد که ارزش صادرات زعفران ایران در سال ۱۳۷۶ (از ۲۱ مارس ۱۹۹۷ تا ۲۰ مارس ۱۹۹۸) به بیش از ۱۴ میلیون دلار رسید. این رقم در سال گذشته (۱۳۷۹) به ۵/۴۳ میلیون دلار افزایش یافت که رشدی ۲۱۰ درصدی را نشان می‌دهد.
بر اساس اطلاعات دریافتی از شبکه جهانی اینترنت، در سال ۱۹۹۷ اتحادیه اروپا با جذب ۲۷/۶۰ درصد زعفران ایران بوده است. پس از آن سوییس با جذب ۳۰/۱ درصد آرژانتین با واردات ۱۳/۱ درصد زعفران صادراتی، خریداران عمده دیگر محسوب می‌شوند.
در بین کشورهای عمده خریدار زعفران در بازار جهانی، پس از اتحادیه اروپا که ۶۲ درصد واردات زعفران جهان را در سال ۱۹۹۷ به خود اختصاص داد. آمریکا با جذب ۰۷/۱۶ درصد. ژاپن با جذب ۳۴/۶ درصد. سوییس با جذب ۱۳/۶ درصد . آرژانتین با جذب ۴۲/۳ درصد. هنگ کنگ با ۹۷/۱ درصد. کانادا با ۵۱/۱ درصد. سنگاپور با ۹۱/۰ درصد، استرالیا با ۷۴/۰ رصد و برزیل با جذب ۲۳/۰ درصد صادرات جهانی زعفران، از بازارهای عمده وارد کنده این محصول بودند.
البته در این فهرست نام کشورهایی همچون نروژ، اوراگوئه ، شیلی ، کلمبا، مصر، جمهوری چک‌ اسرائیل، روسیه تایلند، تونس، گواتمالا، نیکاراگوئه ، السالوادور، ایسلند و پرو نیز به چشم می‌خورد که میزان واردات آنها کمتر از ۱۵/۰ درصد واردات جهانی زعفران می‌باشد.اما این کشورها در زمره کشورهای آشنا با محصول زعفران تلقی می‌شوند.
بر اساس همین گزارش، ارزش واردت زعفران اتحادیه اروپا در سال ۱۹۹۷ به حدود ۴/۱۸ میلیون دلار، آمریکا به ۸/۴ میلیون دلار،‌ ژاپن به حدود ۱۹ میلیون دلار، سوئیس به ۱۸ میلیون دلار، آرژانتین به بیش از یک میلیون دلار، هنگ کنک به ۵۸۵ هزار دلار، کاندا به ۴۴۷ هزار دلار، سنگاپور به ۲۷۰ دلار و برزیل به ۶۷ هزار دلار رسید. ارزش واردات زعفران دیگر کشورهایی که در فهرست شبکه جهانی اینترنت برای هر سال ۱۹۹۷ ثبت شده است. از یک تا ۴۱ هزار دلار بود.
در همین حال اطلاعات دریافتی در خصوص صادرکنندگان زعفران در سال ۱۹۹۷ نشان می‌دهد که بازار صادرات زعفران اسپانیا که دومین صادرکننده جهانی با سهم ۲۷۱۳ درصد بازار است. امرکا. ژاپن، سوئیس، آرژانتین، هنگ کنگ، کانادا، سنگاپور و استرالیا می‌باشد.
بازر عمده صادراتی چین که سومین صادر کننده زعفران جهان با سهم بازار ۳ درصد در سال ۱۹۹۷ بود. کشور ژاپن بوده است . تمام زعفران صادراتی چین در این سال به بازار ژان عرضه شده است.
ایتالیا که چهارمین صادر کننده‌ بزرگ زعفران با سهم ۱۶۸ درصد در بازار در سال ۱۹۹۷ بود. به طور عمده سوئیس، امریکا. کانادا و برزیل ثبت شده است.
امارات نیز با سهم ۱۲۶ درصدی بازار در سال ۱۹۹۷ توانست محصول خود را به طور عمده به هنگ کنگ، سوئیس و اتحادیه اروپا عرضه کند. به عقیده ‌کارشناسان، امارات زعفران وارداتی از ایران را به بازارهای مذکور صادرات مجدد نموده است.
سوئیس که ۱۳/۶ درصد واردات زعفران جهان را در سال ۱۹۹۷ به خود اختصاص داد. در بازار صادراتی این محصول نیز فعال بوده و توانسته است ۷۱/۰ درصد صادرات جهانی زعفران را در اختیار بگیرد. تقریباً تمام صادرات زعفران سوئیس به کشورهای عضور اتحادیه اروپا عرضه شده است. به عبارتی سوئیس به کشورهای عضور اتحادیه اروپا عرضه شده است. به عبارتی سوئیس ۸ درصد زعفران وارداتی را به بازار اتحادیه اروپا صادرات مجدد نمود.
به عقیده کارشناسان، مصرف جهانی زعفران به لحاظ گرانی آن،‌ آشنا نبودن مردم بسیاری از کشورها با زعفران، فقدان تبلیغات مناسب در بازارهای جهانی بری معرفی خواه و ارزش غذایی،‌ طعم، مزه و رنگ و . . . زعفران در حد قابل توجهی نمی باشد. چنانه تبلیغات مناسب در این زمینه صورت گیرد و کشورهای تولید کننده اصلی به ویژه ایران که بیش از ۶۰ درصد بازار جهانی زعفران و بیش از ۸۰ درصد تولید جهانی آن را در اختیار دارد. در آن زمینه سرمایه‌گذاری مناسبی انجام دهد. میزان مصرف جهانی زعفران و تجارت آن در کوتاه مدت دست کم سه برابر خواهد شد و ایران می‌تواند همچنان عرضه کننده اصلی باقی بماند و درآمد ارزی مناسبی را از آن خود سازد.
از آنجا که امکان افزایش تولید زعفران در اران به مراتب بیش از دیگر کشورهای رقیب (به ویژه اسپانیا، چین و ایتایا) می‌باشد و ینز مزیت زعفران ایران از لحاظ کیفیت برنامه ریزی برای افزایش تولید و صارات زعفران و بازایابی و تبلیغات مناسب برای گسترش صادرات زعفران ضروری است.
بازار جهانی توان جذب بیش از ۱۰۰ میلیون دلار زعفران در سال را دارد و ایران می‌تواند با حفظ سهم خود در این بازار،‌ ارزش صادرات خوند را در کوتاه مدت به بیش از ۶۰ میلیون دلار افزایش دهد.
کارشناسان عقیده دارند که در بازارهای دارای قدرت خرید مناسب همچون آمریکای شمالی،‌ اروپا و شرق آسیا زعفران شناخته شده است و با افزایش تبلیغات مناسب در این بازارها و جب مشتریان، می‌توان زمینه رشد صادرات زعفران به بازارهای مذکور را فراهم ساخت.
کارشناسان ضرورت تبیین مزین های غذایی و دارویی زعفران در تبلیغات برون مرزی را ضروری می دانند و عقیده دارند که با این شیوه شمار مصرف کنندگان زعفران افزایش خواهد یافت.
البته حضور مستمر صادرکنندگان ایرانی در بازارهای هدف و ارایه محصلو استاندارد و کنترل شده با طعم ، رنگ و کیفیت مناسب و آموزش مصرف کنندگان در خصوص نحوه استفاده از زعفران میتواند به شد تقاضای جهانی برای آن و در نتیجه افزایش تجارت بین المللی زعفران بینجامد و ایران نیز در این رهگذر به رشد صادرات زعفران نایل آید.
از آنجا که زعفران محصولی کارگر طلب می‌باشد. رشد صادرات زعفران ایران می تواند به رشد اشتغال در جامعه مواجه با بیکاری ایران کمک بسزایی داشته باشد.
ایران بزرگترین صادر کننده زعفران جهان است
اشاره:
زعفران از کالاهای غیر نفتی صادراتی ایران است. این محصول که بیشتر در مناطق خشک و کویری جنوب خراسان به دست می‌آید. در بازارهای جهانی طرفداران زیادی دراد. به طوری که اینکه ایران عمده‌ترین صادر کننده زعفران مرغوبیت جهان به شمار می‌ رود.
بیش از نیمی از محصول زعفران ایران به بازارهای جهانی عرضه می شود. با این حال امکان افزایش تولید آن از طریق انجام عملیات بهزراعی و ارایه آموزش‌ها و تجهیزات مناسب به زعفران کاران و در نتیجه عرضه بیشتر زعفران به مشتریان خارجی وجود دارد و می‌توان در آمد صادراتی از زعفران را افزایش داد.
در این مقاله با صدارات زعفران ایران بازارهای خریدار آن آشنا می‌ شویم.
ایران بزرگترین تولید کنده و صادر کننده زعفران در دنیاست. طبق آمارهای ارایه شده از سوی وزارت جهاد کشاورزی از ۱۷۵۳ تن محصول زعفران ایران در سال ۱۳۷۸ که برابر با ۸۵ درصد تولید جهانی این محصول می‌باشد. حدود ۸۸ تن یا ۵۰ درصد آن به بازارهای جهانی عرضه شد.
با وجود امکان افزیش تولید زعفران در ایران، از طریق تبلیغات مناسب می‌توان زمینه‌‌های بازاریابی و رشد صادرات زعفران را فراهم ساخت و درآمدهای مناسبی را برای کشور تدارک دید. ‌
بر اساس آمارهای منتشره از سوی گمرک جمهوری اسلامی ایران،‌ صادرات زعفران در سال ۱۳۶۸ (آغاز اجرای نخستین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور) فقط ۴ تن بود که در سال بعد به ۸ تن رسید و دو برابر میزان صادرات زعفران در سال ۱۳۷۰ به ۳۰ تن . در سال ۱۳۷۱ به ۴۰ تن. در سال ۱۳۷۲ به ۶۴ تن و در سال ۱۳۷۳ (سال تکمیلی اجرای برنامه اول) به ۷۰ تن رسید که ۱۷۵ برابر سطح صادرات زعفران در سال ۱۳۶۸ بود.
در دومین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور. صادرات زعفران ایران با نوسان‌هایی روبه رو شد. میزان صادرات در سال ۱۳۷۴ به ۳۱ تن رسید که بیش از ۵۰ درصد نسبت به سال قبل از ن کاهش داشت. اما در سال ۱۳۷۵ با حدود ۵۰ درصد افزایش به ۴۶ تن رسید.
صادرات زعفران ایران در سال ۱۳۷۶ نیز با افت ۱۹۹ درصدی به ۳۷ تن و در سال ۱۳۷۷ با افزایش ۶۲۱ درصدی نسبت به سال قبل از آن به ۶۰ تن و در سال ۱۳۷۸ با رشد ۴۶۶ درصدی به ۸ تن بالغ شد.
بر اساس آمارهای مقدماتی گمرک جمهوری اسلامی ایران، میزان صادرات زعفران در سال گذشته به حدود ۱۰۶۵ تن رسید که ۲۱ درصد بیش از سال ۱۳۷۸ بود.
عملکرد صادرات زعفران نشان می‌دهد که میزان صادرات رد سال ۱۳۷۸ (پایان برنامه دوم) ۲۲ برابر سال ۱۳۶۸ (شروع برنامه اول) بوده است.
صدور زعفران به صورت کالاهای همره مسافر و به طور قاچاق تا سال‌های اخیر تداوم داشته و علل آن نیز وجود پیمان ارزی ( از سال ۱۳۷۴ به بعد) و تشریفات اداری حاکم بر آن، سودآوری قاچاق صادرات به علت اختلاف نرخ ارز وار برنامه‌ای و قیمت ارز در بازار غیررسمی، سهولت صادرات زعفران به لحاظ کم حجم بودن و ارزش اقتصادی فراوان، فرار از اخذ کارت بازرگانی و پرداخت مالیات به دولت . گریز از استاندارد کردن محصول صادراتی. سهولت در سود جویی و تقلب از طرق صدور غیر قانونی و بدون هزینه و نیز فقدان امکان صدور رسمی برخی از انواع زعفران و ملحقات آن به دلیل مشکلات آیین نامه‌ای بوده است.
بخش عمده قاچاق زعفران از مرزهای شمال شرق و جنوب کشور و به ویژه به باز امارات متحده عربی صورت می‌گیرد.
برخی کشورهای منطقه که از وارد کنندگان زعفران (به صورت قاچاق) از ایران می‌باشند. خود صادر کننده زعفران نیز هستند و به عبارتی از طریق ورد کالاهای قاچاق سود بیشتی نیز کسب می کنند و به عنوان واسطه فروش زعفران ایران در بازارهای خارجی عمل می کنند.
صدور زعفران به صورت قاچاق در گشته سبب شده است که وضع بازار زعفران در خارج از کشور نابسامان گردد. با توجه به آنکه تولید زعفران در ایران رو به افزایش بوده ایران صادر کننده اصلی آن است. می‌بایست در تعیین قیمت زعفران در بازارهای جهانی نقشی تعیین کننده داشه باشد. اما این چنین نیست و صادرات غیر رسمی سبب شده که نه تنها در تعیین قیمت. نقش اصی نداشته باشیم. بلکه وجهه زعفران ایران در بازار جهانی نیز لطمه ببیند. زعفرانی که به صورت قاچاق صادر می شود. کنترل بهداشت و استاندارد لازم را نداد و به قیمت زعفران در بازار جهانی لطمه می زند. این در حالی است که میزان صدور زعفران در بازار جهانی لطمه می زند. این در حالی است که میزن صدور زعفران به صورت غیرقانونی و کالای همره مسافر سالانه حدود ۳۵ تا ۵۰ تن تخمین زده شده است.
در حال حاضر قاچاق زعفران به لحاظ افزیش قیمت آن در بازار داخلی و نیز برخی اقدامات دولت در راستای تسهیل امیر صادرات . کمتر مشاهده می‌شود و آمار کارشناسی نشده گمرک در خصوص صادرات زعفران در سال ۱۳۷۹ به میزان ۱۰۵۶ تن تا حدودی مؤید این امر می‌باشد.
آمارهای منتشره از سوی گمرک جمهوری اسلمی ایران نشان می‌دهد که در سال ۱۳۷۹ در مجموع ۱۰۶۵ تن زعفران به ارزش حدود ۴۳۶ میلیون دلار به ۴۲ کشور جهان صادر شده است. البته این آمار کارشناسی شده نیست. با این حال ارقام ارایه شده نشان می دهد که امارات متحده عربی با جذب ۳۹۴ تن زعفران صادراتی ایران به ارزش حدود ۳/۱۶ میلیون دلار اسپانیا با جذب ۵/۳۵ تن زعفران ایرن به ارزش حدود ۴/۱۴ میلیون دلار و ترکمنستان با جذب ۵/۱۱ تن زعفران به ارزش ۷/۴ میلیون دلار خریداران عمده زعفران ایران در سال گذشته بودند.
کشورهای فرانسه، سوئیس، ایتالیا، آلمان، تایوان و کویت هر یک با واردات بیش از یک تا ۵ تن زعفران به ارزش ۴۳۵ هزار تا ۹/۱ میلیون دلار به ترتیب از خریداران مهم زعفران ایرن محسوب می شوند.
ژاپن ، عربستان سعودی، ایالات متحده آمریکا،‌ روسیه، بحرین ، قطر، کانادا، سوئد، انگلستان، چین،‌ سنگاپور، استرالیا، مراکش، اتریش، عمان ، بلژیک،‌ ترکیه،‌ مالزی، قزاقستان، آفریقای جنوبی، نیوزیلند، سوریه ،‌ اردن، لبنان، دانمارک هند،‌ لیبی، لند ، یمن، نروژ، لهستان، تایلند و مکزیک نیز از خریداران زعفران ایران می باشند.
آمار گمرک جمهوری اسلامی ایران نشان می‌دهد که در سال ۱۳۷۸، ترکمنستان با واردات بیش از ۳۱ تن زعفران به ارزش حدود ۲/۱۳ میلیون دلار، اسپانیا با جذب حدود ۲۹ تن زعفران به ارزش نزدیک به ۵/۱۱ میلیون دلار،‌ روسیه با جذب ۴/۵ تن به ارزش ۵/۲ میلیون دلار. فرانسه با جذب ۳/۴ زعفران به ارزش ۶/۱ میلیون دلار. امارات متحده عربی با واردات ۳۳ تن به ارزش ۳/۱ میلیون دلار و ایتالیا با واردات ۹/۲ تن زعفران به ارزش بیش از ۳/۱ میلیون دلار از ایران، خریداران عمده محصول زعفران ایران به ۳۵ کشور جهان صادر شده است.
کارشناسات با اشاره به آثار مخرب صدور زعفران به صورت قاچاق بر بازارهای روش آن عقیده دارند که این امر موجب شده که بهای هر کیلو زعفران در بازارهای جهانی به شدت افت کند. قیمت هر کیلو زعفران در بازارهای جهانی در سال‌های ۷۳-۱۳۷۲ به ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ دلار می‌‌رسید. در حالی که زعفران ایران بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ دلار خرید و فروش می شد. به عبارتی قاچاق زعفران افت ۰ تا ۷۰ درصدی قیمت زعفران افت ۶۰ تا۷۰ درصدی قیمت زعفران ایران را به دنبال داشت.
بر مبنی آمار رسمی گمرک برای سال ۱۳۷۸، ارزش هر کیلو زعفران صادراتی ایران به حدود ۴۱۵ دلار رسید. (مجموع صادرات زعفران در سال ۱۳۷۸ بر اساس آمارهای گمرک ۸۲۳۷۰ کیلوگرم به ارزش ۳۴۱۲۲۰۷۹ دلار ثبت شده است.)
کارشناسان عقیده دارند که تسهیل امر صادرات و کاهش موانع اداری، یکی از عوامل مهم در از بین بردن صدور غیررسمی کالاهای غیرنفتی به ویژه محصولات کم حجم باارزشی همچون زعفران می‌باشد. چنانچه تسهیلات بیشتری در این زمینه فراهم آید، راه قاچاق بسته خواهد شد و ترتیبات لازم برای بهبود روند قیمت محصولات صادراتی مؤثر واقع خواهد شد.
کارشناسان عقیده دارند با گشایش‌های که در چند سال اخیر در امر تسهیل صادرات صورت گرفته است که آثار مثبت خود را بر رونق صادرات غیرنفتی تا حدودی نشان داده است. اکنون زمان آن فرا رسیده که پاره ای مقررات دست و پا گیر همانند سپردن پیمان ارزی، قیمت گذاری کالاهای صادراتی و . . . . به تدریج از بین برود تا امکان صادرات به روش‌های قانونی و دفاع از حقوق صادرکنندگان در بازارهای جهانی فراهم آید.
در خصوص زعفران، کارشناسان عقیده دارد که عرضه محصول به روش‌های غیرقانونی در گذشته، آسیب جدی به بازار این کالای ارزشمند وارد کرده است. اما از طریق ایجاد تشکل قوی در امر صادرات زعفران می‌توان نابسامانی‌‌ بازارها را برطرف ساخت و به درآمد ارزی عادلانه از صدور آن دست یافت.
کارشناسان با اشاره به جمعیت ۶ میلیارد نفری جهان، اظهار ‌می‌دارند، اگر مصرف سرانه زعفران درجهان به یک گرم در سال برسد، تقاضای بازار جهان برای این محصول که مصرف غذایی و دارویی دارد. به ۶۰۰۰ تن خواهد رسید که به طور طبیعی اگر ایران بخواهد سهم ۶۰ درصدی خود را رد بازار جهانی حفظ کند، می بایست ۴۶۰۰ تن زعفران صادر نماید که این رقم بیش از ۲۰ برابر تولید سال ۱۳۷۸ می‌باشد. با این وصف باید گفت هنوز بازارهای جهانی در خصوص زعفران ، فواید و مزایای مصرف آن، هیچگونه آشنایی ندارد.
این کارشناسان عقیده دارند که تبلیغات مناسب در خصوص زعفران در دنیا و حتی در بازارهای هدف (کشورهای ثروتمند) صورت نگرفته و ذائقه مردم جهان هنوز با این گیاه خودش عطر و طعم و نشاط بخش آشنا نیست.
از این رو ضرورت دارد که همان با جرای برنامه های توسعه کمی و کیفی پرورش زعفران، برنامه‌ریزی مناسی در خصوص معرفی آن به بازارهای جهانی و جلب توجه مصرف‌کنندگان صورت گیرد. این اقدام می بایست از سوی یک تشکیل صادراتی قوی صورت گیرد تا بازارهای هدف شناسایی و متناسب با فرهنگ مردم، تبلیغات مناسب برای افزایش تقاضا برای زعفران ایرانی صورت گیرد.
کارشناسان عقیده دارد که ضعف سیستم بسته‌ بندی، بازاریابی و تبلیغات در بخش صادرات زعفران از سوی صادرکنندگان ایرانی سبب شده است که بازرگانان طماع خارجی که با این محصول آشنایی دارند، به واردات آن ( به طور قانونی یا غیرقانونی) از ایران با قیت ارزان مبادرت ورزند و سپس با بسته‌بندی مجدد و تبلیغات مناسب، همان کالا را به چند برابر قسمت به دیگر بازارهای مصرف عرضه کنند.
فهرست ارایه شده از سوی گمرک جمهوری اسلامی ایران نشان می دهدکه کشورهایی نظیر امارات متحده عربی که خود کشت زعفران ندارند یا اسپانیا که محصول زعفران ندارد. یا اسپانیا که محصول زعفران آن قادر به رقابت با زعفران ایران نیست . این کالا را از ایران وارد و سپس با بسته بندی مشتری پسند به بازارهای حوزه خلیج فارس و اروپا صادر و درآمد هنگفتی نصیب خود سازند.
کارشناسان عقیده دارند که ضعف در تبلیغات سبب می شود که مردم جهان نسبت به زعفران ایران و مزیت‌های آن بی‌اطلاع باقی بمانند و واسطه‌ها همچنان به سودهای سرشار دست یابند از این رو ضرورت دارد که تشکیل قوی در بخش صادرات. بازارایی، تبلیغات و . . . زعفران ایران در اختیار بگیرد و تلاش و برنامه ریزی گسترده، جامع و هدفمندی را برای رشد صادرات این محصول ارزشمند به عمل آورد.
به عقیده برخی کارشناسان، با توجه به توانمندی‌های موجود، امکان افزایش تولید و صادرات زعفران در کوتاه مدت تا دو برابر میزان کنونی (سالانه ۸۰ تا ۱۰۰ میلیون دلار) وجود دارد و می‌توان با برنامه‌ریزی مناسب به این هدف دست یافت.

با رعایت اصول بهزراعی می‌توان بازده تولید زعفران را تا دو برابر افزایش داد.
اشاره:
یکی از محصولات کشاورزی ارزشمندی ایران که از دیر باز به اقصی نقاط جهان صادر می شده. زعفران است. زعفران از ادویه‌هایی است که ازرش غذایی و دارویی فراوانی دارد و نه تنها در آسیا، بلکه در اروپا و آمریکا خواستاران زیادی دارد.
تولید زعفران نه تنها روستانشینان مناطق کویری را از کار و درآمد مناسبی برخوردار می سازد. بلکه می‌توان با افزایش تولید و صادرات آن، درآمدهایی ارزی قابل اطمینانی را برای اقتصاد کشور تأمین کرد. خوشبختانه در سال های اخیر نیز کشت زعفران در سطح وسیعی از کشور توسعه یافته است،‌ اما میزان صادرات این محصول متناسب با تولید و تقاضای جهانی برای آن نمی باشد.
در این مقاله با تولید زعفران در ایران و توسعه کشت و پرورش این گیاه در سال‌های خیر آشنا می‌شویم.
زعفران با ارزش‌ترین ادویه جهان است که خاستگاه آن به برخی نواحی ایران برمی‌گردد و ایرانیان باستان کشت و پرورش آن را رونق بخشیدند.
زعفران با نام علمی Crocus Saticvus » گیاهی پیازی است که از خانواد «Irifacea» می‌باشد. گل زعفران به رنگ بنفش با شش گلبرگ می‌باشد که در مرکز آن مادگی با کلاله سه شاخه‌ای قرمز رنگ قرار دارد که به همراه قسمتی از خامه، زعفران مصرفی را تشکیل می‌دهد این گیاه دارای مواد ارزشمنندی است که از آن جمله می‌توان به «Picrocrocin» ( با فرمول ) اشاره کرد که بر ثر هیدرولز، ماده معطر «SaffranolX را تولید می‌کند و نیز «Crocin» ماده رنگی موجود در زعفران است. زعفران دارای خصوصیات دارویی مانند ایجاد نشاط کمک به سیسم گوارشی و هاضمه ، زیبا کننده رنگ پوست و صورت و . . . اشاره کرد.
خاستگاه زعفران، ایران است. عرب ها پس از فتح ایران با زعفران آشنا شدند و توسط آنها زعفران به اسپانیا منتقل و در آنجا نیز کشت شد.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

لینک دانلود متن کامل