دانلود پروژه رشته اقتصاد با موضوع اشتغال زنان حقی برابر با نیازهای اقتصادی- قسمت ششم

دانلود پایان نامه

قانون اشتغال پاره وقت زنان كه با استدلال ضرورت نگهداری از كودكان به تصویب رسیده مورد موافقت كار فرمایان كارخانه ها و روسای ادارات و موسسات خصوصی واقع نشده و فاقد ضمانت اجرایی است این طرح به علت نا رسایی های گوناگون و فراهم نكردن شرایط مطلوب برای اجرای آن، مورد قبول زنان شاغل نیز واقع نشده است. مثلاً در مورد موسسات خصوصی كه نیروی كار برایشان مهم است، كار نیمه وقت مستلزم جابه جایی است استفاده از خدمت یك كارمند برای صبح ها و كارمندی دیگر برای بعد از ظهرها، این از نظر مالی مقرون به صرفه نیست. به عبارت دیگر، وقتی به كارمند تمام وقت 7 هزار تومان حقوق ماهانه می دهند. به كارمند نیمه وقت نمی توانند 3 هزار و پانصد تومان بدهند، یعنی مجبور لااقل 5 هزار تومان بدهند زنان هم به علت آنكه حقوق زیادی نصیب شان نمی شود، از كار پاره وقت استقبال نمی كنند. علاوه بر این ها، پاره وقت كردن كار زنان در صورتی برای آنان مفید است كه به طور همزمان همسران آنان نیز از امكان كار پاره وقت برخوردار شوند تنها در چنین حالتی هماهنگی و همكاری میان زن و مرد در انجام مسئولیت های مشترك خانوادگی میسر شده و تقسیم وظایف شغلی بین آنان به طور متناسب ممكن می گردد. در وضعیت كنونی، این طرح نه تنها به یكی از موانع مشاركت اقتصادی زنان تبدیل شده كه باعث عدم ارتقای زن در محیط اشتغال و تثبیت موقعیت او به عنوان خانه دار نیز گردیده است.

نکته مهم : برای استفاده از متن کامل تحقیق یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و تحقیق دانشگاهی در رشته های مختلف است که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

دیدگاه نظری

حضر و ضات اساسی زیر وضوح از دیدگاه اسلام قابل استخراج هستند و در این مجموعه به عنوان اصلی موضوعات پذیرفته شده اند:

الف) تساوی زن و مرد در اصل آفرینش و گوهر اصلی انسانیت (روح) یا ایها الناس اتقوا ربكم خلقكم من نفس واحده و خلق منها زوجها و بث منها رجالاً كثیرا و نساء[1]

ای مردم از پروردگارتان كه شما را از نفس (گوهر) واحدی آفریده و جفتش را نیز از آن خلق نمود از آن دو مردان و زنان بسیاری پراكنده كرد. پروا دارید.

ب) تساوی در وصول به بالاترین مراتب كمال و معنویت من عمل صالحاً من ذكروا انثی و هو مومن فلنحسنه حیاه طیبه[2]

هر مرد یا زن مومنی كه عمل شایسته انجام دهد قطعاً او را با زندگی پاكیزه ای حیات (حقیقی) بخشیم

ج) مشاركت زنان و مردان در مسئولیت اجتماعی

پیامبر اكرم (ص) فرمودند:

آگاه باشید كه همگی چوپان و همگی در برابر هم مسئولید[3]

والمومنون و المومنات بعضهم اولیاء بعضا یامرون بالعروف و ینهونی عن المنكر( توبه آیه 71)

د) استقلال اقتصادی زنان و مردان

الرجال نیسب مما اكتسبوا و للنساء یضب مما اكتسبن[4]

برای مردان از آن چه كسب كرده اند چهره ای است و برای زنان نیز آن آن چه كسب كرده ان بهره ای است.

شوهر یا مادر و فرزند می توانند زیر منظومه باشند. زیر منظومه زن و شوهری مشكل از دو بزرگسال با جنسیت های مخالف است كه با هدف تشكیل خانواده به هم ملحق شده اند. زیر منظومه زن و شوهر دارای تكالیف یا نقش های است كه برای عملكرد خانواده حیاتی است. مهارت های اصلی لازم برای به ثمر رسیدن تكالیف این زیر منظومه عبارت از ( مكملیت) و برون سازی متقابل است. یعنی زن و شوهر باید الگوهای به وجود آورند كه در آن هر كدام عملكرد دیگری را در بسیاری زمینه ها حمایت و تكمیل كند هم زن و هم شوهر باید بخشی از مجزا بودن خود را برای كسب تعلق از دست بدهند. پافشاری زن و شوهر در حفظ حقوق مستقل خود ممكن است زیر بار( به هم وابستگی رفتن را در یك ارتباط قرینه مختل كند ( مینوچین: خانواده و خانواده درمانی ص81 و ص 87).

سالواد و رمینوچین روان شناس امریكایی و متخصص خانواده درمانی با تحلیل ساختاری فوق ازخانواده معتقد است تدام به هنجار و یك خانواده در گروه انجام تكالیف مكمل از سوی هر یك زن و شوهر است و لا استرس های ناشی از عدم به نقش ها منشأ اختلال در خانواده می باشد. بنابراین یكی از مبانی است نتاج در نهایت توجه به این موضوع است كه خانواده منظومه واحدی است و هر یك از اعضای خانواده (در اینجا منظور زن و شوهر است) دارای تكالیف و نقش های ویژه هستند با توجه به كاركردهای موجود در خانواده و تكالیفی كه در بین هست مانند رفتار جنسی و تولید مثل حمایت و مراقبت جامعه پذیری، عاطفه و همراهی، كاركردهای اقتصادی تربیت و – برخی از آن منوط به مشاركت طرفین است مانند رفتار جنسی و برخی از آن ها با نوعی تقسیم كار در انجام وظایف نیز ممكن است مانند تربیت و كاركرد اقتصادی مك مستر نیز مدل خود را برای خانواده مطلوب ارائه می دهد و معتقد است كاركردهای ضروری خانواده نقش های است كه باید برای كاركرد سالم تر خانواده انجام گیرند نقش ها در قالب رفتارهای توصیه شده و تكرار موجود در مجموعه از فعالیت ها دوجانبه با سایر اعضای خانواده تعریف شده اند انجام وظیفه نیازمند این است كه تخصیص نقش متناسبی وجود داشته باشد و اعضای خانواده فعالیت های خواسته شده را بر اساس تخصیص نقش انجام دهند

نقش ها باید تخصیص یابند، توافق صورت گیرد به عمل درآیند، همچنین باید با یكدیگر یكبارچه كردند كاركردهای ضروری شامل امور مادی، تغذیه، حمایت اعضای خانواده، ارضای جنسی زن و شوهر، ایجاد مهارت های زندگی و حفظ كنترل سیستم خانواده می شود ( فلیپ باركر، خانواده درمانی پایه، ص 100)

هزینه معاملاتی نقش آن در اشتغال زنان

هزینه های تولید از دیدگاه اقتصاد دادن هانئوكلاستیك، هزینه های پرداختی به عوامل تولید را شامل می شود. یعنی هزینه هایی كه مستقیم به تولید مربوط می گردند در این حالت فرض می شود بنگاه اقتصادی فاقد هزینه هایی جانبی دیگر است در حالی كه بر اساس دیدگاه های اقتصاد دانان نهاد گرای جدید هزینه دیگری به عنوان هزینه هایی معاملاتی به طور معمول بر تولید تحمیل می شوند.

هزینه های معاملاتی عبارتند از: هزینه های مشخص نمودن موضوع مورد مبادله و هزینه های به اجرا گذاشتن توافق های حاصله ( نورث دا كلاس 1374 ص 56) دو اقتصاد با نیروی تخصص و سرمایه مشابه ممكن است مقادیر متفاوتی را تولید كنند زیرا شرایط اقتصادی كه برای تولید محصول در آنها استفاده می شود با یكدیگر تفاوت دارد از آنها سرمایه برای ایجاد حفاظ و نظام ایمنی به كار گرفته می شود و مهارت ها و تخصص ها به احتمال برای فریب دادن سرمایه گذاران و جمع آوری رشوه هاست در دیگری تمام عوامل می توانند به فعالیت های تولید اختصاص یابند ( چونز چارلز 1379) بنابراین در دو اقتصاد فرضی یاد شده اقتصاد نوع نخست دارای هزینه های معاملاتی بسیار بالا بوده و میزان همان هزینه ها در اقتصاد نوع دوم، یك به صفر است با این تعریف هزینه های معاملاتی هزینه هایی غیر تولید هستند كه به واسطه عواملی گوناگون بر اقتصاد تحمیل می شوند بنابر تعبیر ویلیامون « هزینه های معاملاتی اقتصادی معادل نیروی اصطحكاك در سیستم های فیزیكی هستند» نكته ای كه در مدل سنئ كلاسیكی اقتصاد به آن توجه نشده و یا آن را صفر فرض كرده اند ( كامچو و شمس 1376) برای درك بهتر مفهوم هزینه های معاملاتی باید دو مفهوم اساسی مورد توجه قرار گیرد: مفهوم هزینه زمان مفهوم هزینه اطلاعاتی هزینه زمان، همان هزینه فرصت بر حسب زمان یعنی در مقایسه با بهترین شكل ممكن استفاده از زمان است.

همانگونه گری بكر نشان داده است اگر هزینه فرصت زمان را با دستمزد واقعی ( یعنی با مقدار كالاها و خدماتی كه فرضاً با یك ساعت كار می توان خرید) سنجیده شود با بالا رفتن بازدهی تولید در جامعه ( پیشرفت اقتصادی این هزینه بر حسب حجم كالاها وخدمات افزایش خواهد یافت( نورث، داگلاس 1374) برای انجام هر معامله ای هم خریدار و هم فروشنده هزینه های اطلاعاتی معینی را می پذیرند كه در بیشتر می تواند میزان قابل توجهی باشد تولید كننده و فروشنده برای تولید و فروش كالاها و خدمات خود نیاز به اطلاعاتی درباره برتری مشتری ها هزینه تركیبات گوناگون نهاده ها تحول بازار، قیمت تولیدی و… دارند بررسی و نتیجه گیری از آنها برای تصمیم گیری مستلزم هزنیه است ( نورث، داگلاس 1374) كاركرد اصل مراكز كاریابی در بازار كار كاهش هزینه های اطلاعاتی در مبادلات عرضه و تقاضای نیروی كار است در ارتباط با قرار دادهای كار برخی نهادها مانند مراكز كاریابی دولتی یا خصوصی اطلاعات مربوط به شرایط دو طرف قرارداد را پس از شفاف سازی در اختیار طرف مقابل قرار داده در نتیجه هزینه دسیتابی به اینگونه اطلاعات برای طرفین ( كارفرما و نیروی كار) به كمترین حد ممكن كاهش می یابد.

ولی پیچیدگی های ناشی از برخی قوانین و مقررات و نحوه اجرای آنها گاهی سبب
می شود كه حتی با وجود چنین مراكزی دو طرف به هزینه هایی پیش بینی نشده و گاهی به هزینه هایی مشخص ولی غیر مرتبط با تولید تن در دهند در وقاع این هزینه ها در كشورهای گوناگون كه از ساختار ها و نهادهای متفاوتی برخورد دارند كارایی های متفاوت و سطح تولید متفاوتی واجب می شوند.

به عبارتی با فرض وجود شرایط یكسان به لحاظ عوامل تولید در دو جامعه یا دو كشور مفروض به علت وجود نهادها و ساختارهایی متفاوت سطح كارایی و تولید در این دو كشور یكسان نخواهد بود یعنی در یك كشور به لحاظ وجود هزینه های بالاتر ناشی از این نهادها ( هزینه های معاملاتی) كارایی و سطح تولید در مقایسه با كشور دیگری كه از هزینه های كمتری در این مورد برخوردار است در سطح پایین تری قرار می گیرد از این رو نهادها نقش تعیین كننده در هزینه های معاملاتی دارند نهادها عبارتند از قید های ایجاد شده توسط انسان به منظور شكل دادن به كنش متقابل بین انسانها آنها از قید رسمی مانند: مقررات قوانین، اساسنامه ها قیدهای غیر رسمی ( مانند هنجارهای رفتاری، میثاق ها، اصول رفتاری خود جوش) و خصلت های اجرایی آنها تشكیل شده اند و در مجموع ساختار محرك جوامع و به خصوص اقتصاد ها را تعیین می كنند( نورث، داگلاس 1374)

نهادها قوانین بازی در جامعه اند یا به عبارتی سنجیده تر قیودی هستند وضع شده از جانب نوع بشر كه روابط متقابل انسانها با یكدیگر را شكل می دهند در نتیجه نهادها سبب ساختار مندشان انگیزه های نهفته در مبادلات بشری می شوند چه این مبادلات سیاسی باشند چه اقتصادی و چه اجتماعی ( نورث، داگلاس 1377)

با این رویكرد نخست می توان گفت كه این نهادها دو گونه اند: رسمی و غیر رسمی و دوم اینكه به لزوماً اقتصادی نیستند بلكه ممكن است سیاسی، فرهنگی و یا اجتماعی باشند كه بر عملكرد اقتصادی تأثیر می گذارند.

از این منظر با توجه به مشابهت وضعیت بازار كار زنان ایران با كشورهایی عربستان و پاكستان به نظر می رسد یكی از عوامل اصل در پایین بودن نرخ مشاركت زنان، میزان هزینه های معاملاتی ناشی از نهادهای فرهنگی در این نوع جوامع است بر اساس دیدگاه های فرهنگی در این كشورها مردان مسئولیت نان آوری خانواده را دارند و زنان مسئولیت امور خانه داری پس مهمترین اولویت برای زنان، انجام وظایف درون خانواده است نه ورود آنان به بازار كار از اینرو حضور زنان در بازار كار به منزله نوعی عدم تمكین در برابر وظایف تعیین شده برای آنها تلقی می شود كه مستلزم هزینه هایی برای آنان است و حتی جامعه نیز هزینه های را به آنها تحمیل می كند این در حالی است كه به علت بالا رفتن سن ازدواج زنان، افزایش نرخ طلاق بالارفتن سطح تحصیلات زنان و برخی الزامات اجتماعی تغییراتی چشمگیر در جامعه زنان ایجاد شده است.

با توجه به ویژگی هایی كه در مقدمه بیان شد یعنی مشكل اشتغال زنان در بخش رسمی (‌خصوصی/ نهادهای رسمی ( یعنی قوانین و مقررات) بیشترین تأثیر گذاری را بر سطح اشتغال زنان از خود بر جای می گذارند ولی همین نهادها (قوانین و مقررات) و تفاوتشان در كشورهای گوناگون ناشی از تأثیر گذاری متفاوت سایر نهادها در این كشورها ست و مهمترین آنها نهادهای فرهنگی و اجتماعی هستند به بیان روشن تر قوانین و مقررات در هر جامعه تحت تأثیر نهادهای مختلف( فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی) وضع می شوند یعنی با وجود نیازهای طبیعی (فكری) همچون نیاز به مبادله كه به قول هومنز همزاد زندگی اجتماعی بشر است، نحوه اجرای آن در جوامع متفاوت تحت تأثیر نهادهای آن جوامع و نظام ارزشی آنها قرار دارد و هر جامعه پیشرفت تأثیر نهادها از طریق قوانین و مقررات وضع شده اعمال می گردد.

بررسی نشان می دهد تفاوت عرضه نیروی كار زنان ( تفاوت در نرخ های مشاركت بسیار متفاوت) در كشورهای مختلف بیش از آنكه ناشی از عوامل اقتصادی باشد از عوامل مربوط به نظام های ارزشی و نهادهای فرهنگی و اجتماعی این جوامع متأثر است یعنی اگر نهادهای اجتماعی در یك كشور با هر توجیهی اشتغال زنان را در بازار كار شایسته نداند و یا آن را در اولویت های دوم وظایف زنان بداند. عرضه نیروی كار زنان در این كشورها در مقایسه با كشورهای دیگری كه نهادهای آنها مشاركت زنان در بازار كار را از الزمات توسعه می دانند به طور محسوس كمتر خواهد بود. به عبارت دیگر اولویت های تعیین شده از سوی نهاد ها هزینه های عرضه نیروی كار زنان را مشخص می كنند مثلاً اگر در یك جامعه اولویت نخست زنان، بچه داری و كارهای خانه باشد. زنان در تابع مطلوبیت خود ناگزیر از لحاظ نمودن این عامل خواهند بود. در نتیجه تمایل آنها برای ورود به بازار كار كاهش می یابد و بازار كار نیز كه بی تأثیر از نهادها بی همین جوامع نیست این محدودیت را در بعد تقاضا در نظر می گیرد یعنی با افزایش هزینه های ناشی از نهادهای غیر اقتصادی بر عملكرد اقتصاد در دو بعد عرضه و تقاضا، استقبال زنان برای ورود به بازار كار كاهش می یابد به این ترتیب نه تنها عرضه نیروی كار زنان كم می شود بلكه زمینه های ایجاد فرصت های شغلی با وجود كاسته شدن عرضه كاهش خواهد یافت نرخ بالاتر بیكاری زنان نسبت به مردان در ایران با وجود پایین بودن عرضه نیروی كار زنان گویای همین واقعیت است.

حال اگر قوانین و مقررات بر اثر تأثیر نهادهای غیر اقتصادی به گونه ای تدوین شوند كه هزینه نیروی كار زنان را در بازار كار و در جهت تقاضا افزایش دهد واكنش بنگاه های اقتصادی به صورت نوعی فرار از حیطه اثر گذاری این قوانین تجلی خواهد نمود از آنجائیكه قوانین و مقررات به عنوان نهاد های رسمی به بخش رسمی اقتصاد تأثیر مستقیم دارند این تأثیر گذاری را می توان با افزایش سهم اشتغال در دو دهه اخیر چنین رویكردی را در بازار كار ایران، مستقل از بحث جنسیتی نشان می دهد( هاشمی.1380)

یعنی در دو دهه اخیر بر خلاف روند توسعه و عملكرد بازار در غالب كشورهای جهان كه كاهش سهم بخش غیر رسمی بازار كار به نفع افزایش بخشی رسمی بوده است در ایران مشاهده می شود كه از سهم بخش رسمی به نفع بخش غیر رسمی كاسته شده است.

برای دیدن قسمت های دیگر این تحقیق لطفا” از منوی جستجوی سایت که در قسمت بالا قرار دارد استفاده کنید. یا از منوی سایت، فایل های دسته بندی رشته مورد نظر خود را ببینید.

با فرمت ورد

Leave a comment